جزوه رنگی و تایپ شده طراحی تاسیسات الکتریکی
رشته مهندسی برق رشته معماری پیام نور دانشگاه آزاد
وزن مخصوصی نسبی ( دانسیته نسبی یا توده ویژه )
وزن مخصوص نسبی ( ) ( ) ( ) :
= = ( (/) : ( = /) : ( ) : ( = ) :
( ) : ( ) : :
– ً () – ً – ً شوند در بتن مسلح خطر زنگ زدگی و خوردگی آرمـاتور را به همراه دارد تأثیر منفی اینگونه نمکها در دانه هاي سنگی جذب آب ایـن نمکهـا و ایجـاد شـوره است که بصورت ذرات سفید رنگی در سطح بتن ظاهر می گردند.

دانلود رایگان خلاصه کتاب جزوه طراحی تاسیسات الکتریکی pdf
دانه بندي سنگدانه ها
توزیع میزان ذرات موجود در مخلوط با اندازه هاي مختلف را دانه بندي مـی گوینـد . الکهـایی کـه براي دانه بندي سنگدانه ها از آنها استفاده می شوند عبارتند از:
براي ریز دانه: الکهاي نمره 4، 8، 16، 30، 50، 100
براي درشت دانه: الکهاي 6، 3، 5/1، 4/3، 8/3 اینچ و الک نمره 4
که خط تقسیم درشت دانه و ریز دانه الک 5 میلیمتر (نمره 4) است. بـراي چگـونگی انجـام عمـل دانه بندي و محاسبات مربوطه می توان به کتابهاي مکانیک خاك مراجعه نمود. جدول 4-3 ارتباط بین نمره الک با اندازه چشمه آن را نشان می دهد.
جدول 4-3- رابطه بین نمره الک یا اندازه آن و اندازه چشمه هاي الک
نمـــره 100 نمــــره 50 نمــــره 30 نمــره 16 نمــره 8 نمــره 4 3/8
اینچ 4/3 اینچ 5/ اینچ 3
اینچ 6 اینچ نمره یا اندازه الک
0/149 0/297 0/595 1/18 2/38 4/75 9/5 19 38 76 152/4 انـدازه چشـمه (mm)
مناسب ترین دانه بندي مصالح ریز دانه بستگی به نوع مصرف بتن، مقـدار سـیمان بـتن و حـداکثر اندازه دانه هاي سنگی درشت دانه دارد. مقدار مصالح ریز دانه اي که از الکهـاي نمـره 50 و 100 می گذرد در شکل پذیري بتن تازه و صافی سطح بتن جزوه طراحی تاسیسات الکتریکی شده و نیـز مقـدار آب مصـرفی بـتن تاثیر دارد. مثلاً براي بتن تیغه ها و کفهایی که لازم است سطح آنها صاف باشـد، بایـد بـیش از 15 درصد ماسه از الک شماره 50 گذشته و حداقل 3 تا 4 درصد آن از الک نمره 100 عبور کنـد . بـا رعایت این حدود بتن آسان تر شکل می گیرد.
در مورد درشت دانه تا حد خاصی هر چه اندازه دانه ها بزرگتر شود مقاومت بتن افزایش مـی یابـد ولی پس از آن در اثر زیاد شدن فضاي خالی بین درشت دانه هـا مقاومـت کـاهش خواهـد یافـت .
شکل 4-2 محدوده مناسب براي دانه بندي ریزدانه ها و درشت دانه ها در بتن را نشان مـی دهـد . در صورتی که دانه بندي مصالح موجود در محدود این دانه بندي ها نباشد باید دانه بندي آنها را بـا افزودن سنگدانه هاي مناسب طوري اصلاح کرد تا دانه بندي جدید در محـدوده دانـه بنـدي مجـاز تاسیسات الکتریکی گیرد.
نکات تکمیلی دانه هاي سنگی
2- ضریب تخلخل که حجم فضاهاي خالی به حجم کل سـنگدانه هاسـت در واقـع نمایـانگرحجم ملات لازم براي پر کردن فضاي خالی بین دانه هاي درشت است.
3- وجود میکا، سنگ گچ، سولفاتها و بعضی از سولفورها مثـل پیریـت آهـن در سـنگدانه هـا مضر است.
4- دانه بندي تأثیر مهمی بر کارآیی بتن دارد ولی بطـور مسـتقیم روي مقاومـت تـأثیر نـدارد . تأثیر غیر مستقیم آن این است که براي رسیدن به بتنهاي با مقاومت بالا باید بتوان مخلـوط را خوب متراکم کرد که حداکثر تراکم در مخلوط با ساختن مخلوطی با کارآیی کافی میسر می شود.
5- با کم شدن سطح مخصوص دانـه هـا آب کمتـري بـراي مخلـوط لازم اسـت . در صـورت درشت بودن مصالح سطح مخصوص کل کمتـر شـده و آب لازم نیـز کمتـر خواهـد شـد .
بنابراین براي یک کارآیی مشخص و مقدار سیمان معین نسبت آب به سیمان کاهش یافتـه و مقاومت افزایش می یابد ولی براي قطر دانه ها مقدار حداکثري وجـود دارد کـه بـیش از آن نه تنها مفید نیست بلکه بدلیل کم کردن پیوستگی و چسبندگی و ایجاد فضاهاي خـالی زیاد بین دانه هاي درشت، مضر نیز خواهد بود. به هر حال وجود ذرات ریز براي پر کردن فضاهاي خالی و ایجاد پیوستگی نیز لازم است به همین خاطر آیین نامه ها بر ایـن اسـاس محدوده دانه بندي را ارائه می دهند که می توان از آنها استفاده کرد.
6- مصالح سنگی باید به نحوي حمل و انبار شوند که جدا شدن دانه ها از یکدیگر به حـداقل رسیده و از آلوده شدن آنها با مواد زیان آور جلوگیري شود.
7- تورم در مورد ماسه هاي بسیار ریز دانه (ماسه بادي) بیشتر است. ماسه بادي با رطوبت 10 درصد تا حد 40 درصد تورم حاصل می کند.
8- مقادیر خاك رس، لاي و گرد و خاك به مقادیر زیر محدود شده است
دانلود رایگان جزوه طراحی تاسیسات الکتریکی خلاصه کتاب pdf
15 درصد وزنی – در ماسه خرد شده از سنگ:
3 درصد وزنی – در ماسه طبیعی خرد شده از شن:
1 درصد وزنی – در سنگدانه هاي درشت:
9- حداکثر مجاز گچ و سولفاتها در سنگدانه هاي ریز 3 تاسیسات الکتریکی و در سنگدانه هاي درشـت 8 درصد است.
10- آیین نامه ها مقدار دانه جزوه طراحی تاسیسات الکتریکی رد شده از الـک No.50 را بـین 10 تـا 30 درصـد مجـاز می دانند. در دالها و بتن ریزیهاي با ضخامت کم یا در مواردي که بتن با دست ریخته می شـود باید از دانه هاي ریزتر استفاده کرد بطـوري کـه حـداقل 15 درصـد آن از الـک No.50 و 3 درصد آن از الک No.100رد شوند.
فصل پنجم
آب براي مخلوط بتن
در اکثر استانداردها آب مناسب براي بتن آبی است که براي آشامیدن مناسب است ولی ممکن است آب مناسب براي ساخت بتن لزوماً قابل آشامیدن نباشد. آبی که ناشناخته است در صورتی می توان در ساخت بتن مصرف کرد که مقاومتهاي 7 روزه و 28 روزه نمونه هاي مکعبـی کـه از آن سـاخته شده اند حداقل 90 درصد مقاومت نمونه هـاي مشـابهی کـه بـا آب آشـامیدنی سـاخته شـده انـد گردند.در صورتی که ناخالصیهاي آب بیش از حد باشند بر زمـان گیـرش تـأثیر گذاشـته و ممکـن است باعث شوره زدن یا خوردگی آرماتورها نیز شود. به عنوان یک قاعده کلی هر آبی که PH بین 6 تا 8 داشته و طعم شوري نداشته باشد می تواند براي بتن مصرف شود. این در حـالی اسـت کـهرنگ آب نمی تواند ملاك خیلی مناسبی براي تشخیص خوب یا بـد بـودن آن بـراي سـاخت بـتنباشد. وجود جلبک در آب مخلوط سبب ایجاد حباب هوا در بتن و کاهش مقاومت آن می گردد.در آب یون کلر و یون 3So که یونهاي خورنده هستند محدود شده اسـت (یـون کلـر حـداکثر 500ppm و یون3So حداکثر 1000 ppm). استفاده از آب دریا که معمولاً حدود 5/3 در صد امـلاح محلول دارد مقاومت اولیه را بالا می برد و لیکن مقاومت نهایی معمولاً پایین می آید. این آب روي گیرش نیز تأثیر می گذارد ولی تأثیر آن در مقابل مقاومت چندان مهم نیست(استاندارد انگلسـتان تـا حدود 30 دقیقه تغییر در زمان گیرش را مجاز می داند). استفاده از آب دریـا بخصـوص در منـاطق گرمسیر خطر خوردگی فولاد را بالا می برد و استفاده از آن مجاز نیست.
کربناتها و بی کربناتهاي قلیایی:
کربناتها و بی کربناتهاي سدیم و پتاسیم تأثیرات متفاوتی بر زمـان گیـر ش دارنـد . کربناتهـا ممکـن است باعث گیرش خیلی سریع شوند در حالیکه بی کربناتها ممکن است باعث سریع در گیرش یـا تأخیر در گیرش شوند.
نمکهاي روي، مس، سرب، منگنز و قلع فعال بوده و ممکن است باعـث کـاهش قابـل تـوجهی در مقاومت شوند ولی نمکهاي آهن معمولاً اثر بدي بر مقاومت ندارند.

تاسیسات الکتریکی
بسیاري از خواص بتن خشک شده به مقدار تراکم بتن تاسیسات الکتریکی وابسـته اسـت . بـتن تـازه بایـد آنقـدر کارآیی و روانی داشته باشد که بتوان آن را کاملاً متراکم کرد. بعلاوه بتـوان آن را بـه آسـانی حمـل نمود و در قالبها ریخت.
(Workability) کارآیی
در تعریف کارآیی بصورت مقدار کار مفید داخلی براي ایجاد تراکم کامل جزوه طراحی تاسیسات الکتریکی شـده اسـت . گـاه ازواژه روانی نیز براي بیان حالت بتن تازه استفاده می شود ولی در عمل ممکن است بتنهاي با روانییکسان کارآیی متفاوت داشته باشند. از آنجا که مقاومت بتن با افزایش دانسیته افزایش مـی یابـد و افزایش دانسیته با کم کردن تخلخل و فضاهاي خالی امکان پذیر است. اهمیت ساخت بـتن متـراکم مشخص می شود. افزایش تخلخل مقاومت را به شدت کاهش می دهد مثلاً اگـر 5 درصـد فضـاي خالی در بتن وجود داشته باشد مقاومت آن تا 30 در صد کاهش مـی یابـد . وجـود ایـن فضـاهاي خالی یا بدلیل حبابهاي محبوس شده است که به دانه بندي ذرات ریـز مخلـوط بسـتگی دارد و یـا بدلیل فضاهایی است که در اثر خارج شدن آب اضافی در مخلوط باقی می مانند که به نسـبت آب به سیمان بستگی دارد. هر چه نسبت آب به سیمان بیشتر باشد این فضاهاي خالی بیشترند ولی باید
توجه داشت که از طرفی هر چه بتن خیس تر باشد حبابهاي نـوع اول (حبابهـاي محبـوس ) بهتـر می توانند خارج شوند. عوامل موثر بر کارآیی
کارآیی بتن تازه به عوامل مختلفی از جمله مقدار آب، نوع سنگدانه ها و دانـه بنـدي آنهـا، نسـبت سنگدانه به سیمان، وجود افزودنی ها و ریزي سیمان بستگی دارد ولـی مهمتـرین عامـل میـزان آب است. آب بیشتر باعث کم شدن اصطکاك بین اجزا و روان تر شدن بتن می شود.ذرات ریزتر بدلیل سطح مخصوص بیشتر به آب بیشتري براي تر نمودن سطح خود نیاز دارند. دانـه هـاي نـامنظم بـا بافت خشن نسبت به دانه هاي گرد به آب بیشتري نیاز دارند. تخلخل و جذب آب مصـالح سـنگی نیز اهمیت دارد چون می تواند آب مخلوط را که بـراي روان شـدن بـتن لازم اسـت جـذب کـرده وکارآیی را کاهش دهد.سنگدانه هاي سبک تمایل به کم کـردن کـارآیی دارنـد .اگـر نسـبت آب بـه سیمان ثابت باشدبا جزوه تاسیسات مکانیکی و الکتریکی نسبت سنگدانه به سیمان کار آیی افزایش می یابد.در صورتی که نسـبت درشت دانه به ریزدانه زیاد باشد باعث خشن شدن مخلوط و کاهش کارآیی می شود .ریزي سیمانتاثیر کمی بر کار آیی دارد .هر چه ذرات سیمان ریزتر باشدآب بیشتري براي هیـدره شـدن آن لازماست.
آب انداختن بتن (آبدهی بتن) (Bleeding)
آب انداختن بتن در واقع نوعی جدایی در بتن است که در اثرآن تاسیسات الکتریکی از آب مخلـوط بـه سـطح بتن آمده و از دانه ها جدا می شود. علت این امر ناتوانی ذرات جامـد (سـیمان و سـنگدانه هـا ) در نگه داشتن همه آب مخلوط بین خود است.
آب انداختن بتن اثرات منفی زیر را براي بتن در بر دارد:
1. در اثر آب انداختن بتن لایه بالایی پـر آب شـده و بـا ریخـتن لایـه بعـدي بـر روي آن و محبوس شدن این آب اضافی که نمی تواند جذب ذرات شـود لایـه اي بسـیار ضـعیف و متخلخل و کم دوام بین دو لایه ایجاد می شود.
2. با بالا آمدن آب مقداري از آب در زیر سنگدانه هاي درشت یا زیر آرماتورها محبوس شده و ناحیه اي با چسبندگی ضعیف ایجاد می کنند و چون فضاهاي خالی ایجاد شده در یـک جهت قرار می گیرد در نتیجه نفوذ پذیري بتن در صفحه افقی افزایش می یابد.
3. آب انداختن بتن مخصوصاً در دالهاي جزوه طراحی تاسیسات الکتریکی و روسازیها خطر یخبندان بـتن را تشـدید مـی کند.
4. آب بالا آمده ممکن است با خود مقدار قابل توجهی از ذرات سیمان را به بالا و سطح بتنبیاورد این امر اولاً باعث کاهش مقاومت بدلیل کم شدن سیمان می شود و ثانیاً چون لایـهاي از شیره بتن روي سطح تشکیل می شود ایجاد یک لایه ً () (ً ) () ً
فهرست مطالب