دانلود کامل ترین جزوه درخت شناسی ۲

جزوه تایپ شده درخت شناسی ۲

دانلود فایل

سینگ دانشگاه سراسری آزاد پانده دانشگاه سراسری آزاد جین مترجم: دکتر آذرنوش جعفری فرهنگ مراقبی دانشگاه پیام نرو علمی کاربردی ارشد آزاد

:
) (
) (
)() ( :
− − ً ) ( −
− ) ( ) ( − ً :
• • • • ً )( ً • حد اعلای جنگل ها دیده میشود و در حفظ خاک های مناطق آلپی نقش مهمی را دارد.
• جنگلکاری تپه های شنی سواحل دریا در مناطق معتدله بطور عمده بوسیله سوزنی برگان انجام می شود. مثل شن های سواحل غرب فرانسه و ساحل هلند که با کاج دریایی Pinus pinaster جنگلکاری شده است.
• استفاده از سوزنی برگان در آرایش پارک ها و باغ ها بسیار معمول است.
• بعضی از سوزنی برگان بردبار هستند و شرایط نامساعد محلی مثل سرما و خشکی را بخوبی تحمل می کنند.
• سرعت رشد و میزان بعضی از سوزنی برگان قابل توجه است.
• گاهی به منظور غنی سازی جنگل ها ،سوزنی برگان را با جنگل های طبیعی پهنبرگ، آمیخته و یک جنگل مخلوط بوجود میآورند مانند جنگ لهای راش شمال کشور ما که اغلب با نوئل و کاج جنگلی مخلوط می شود.

درخت شناسی ۲

• سوزنیبرگان نرمش اکولوژیکی دارند که بعضی از آنها خارج از پایگاه خود نیز رشد می کنند مثل نوئل، کاج جنگلی، کاج سیاه و…
• سوزنی برگان بخاطر همیشه سبز بودن در زمستان از نظر زیبایی منظره خاصی به جنگل می دهند.
• بذور بعضی ازسوزنی برگان ارزش غذایی دارند و به منظور جنگل کاری تلفیقی استفاده می شوند .جهت استفاده دومنظوره از چوب و بذر.
بطور کلی از اختصاصات سوزنی برگان به خصوص انواع کاج ها به علت اینکه راندمان بیشتری در تبدیل انرژی خورشید به تولید چوب دارند و بدلیل سازگاری در شرایط اکولوژیکی گسترده و تولید چوب بیشتر و بالاخره جزوه درخت شناسی ۲ مصرف آنها در صنایع، از اولویت بیشتری برخوردار است .

اهداف وارد کردن سوزنی برگان در ایران:
1ـ احیای جنگل های مخروبه
2ـ افزایش میزان تولید در واحد سطح
3ـ توسعه جنگلکاری با سوزنی برگان برای استفاده در صنایع کاغذسازی و سلولزی
4ـ تهیه تیرهای چوبی
5ـ حفاظتی و زینتی جهت پارک ها و فضای سبز

روش ازدیاد سوزنی برگان
سوزنی برگان اکثراً از طریق بذر تولیدمثل می کنند ولی بعضی گونه ها مثل Juniperus ،Cupressocyparis leylandiivirginiana )در محلول غذایی( وکاج )دستجات برگ با قسمتی از چوب شاخه( از طریق قلمه و پیوند تکثیر می شوند. بعضی گونه ها مثل Tsuga Canadensis از طریق شاخه خوابانیدن ازدیاد حاصل می کند. درختانی مثل Sequoia sempervirens، Araucaria araucana ،Cryptomeria japonica ،Cunninghamia lanceolata از طریق جست های کنده تکثیر می شوند. گاهی Larix sp. بعد از آتش سوزی جست می دهد.

نام های بازدانگان) سوزنی برگان:(
1. Conifers از کلمه مخروط گرفته شده است چون در زمان قدیم کاج ها و نراد ها و سروها مورد توجه بوده است. چونتعداد زیادی از سوزنی برگان میوه غیر مخروطی دارند، بنابراین از این نام صرف نظر می شود.
2. Evergreen به سوزنی برگان همیشه سبز گفته می شود و چون تعداد زیادی از سوزنیبرگان خزان می کنند بنابراین از این نام صرف نظر می شود مانند: Glyptostrobus،Metasequoia Taxodium،Larix ،Pseudolarix
3. Softwood به سوزنی برگان نرم چوب اطلاق می شود و از طرفی چون بسیاری از پهن برگان چوب نرمتر از حتی نرمترین چوب سوزنی برگان دارند بنابراین این اسم از نظر سیستماتیک چندان مورد استفاده قرار نمیگیرد گرچه از نظر چوبشناسی مورد استفاده است.
4. Needle leaves کاج ها، نراد ها و …برگ های سوزنی دارند چون در عالم سوزنی برگان درختان زیادی وجود دارد که برگ ها سوزنی نیست مثل سرو، ارس، بنابراین از این نام نیز استفاده نمیشود .
5. بهترین نام بازدانگان )Gymnospermopsides( است جزوه درخت شناسی ۲ تخمک لخت است یا تخمک برهنه می باشد.

انتشار جغرافیایی سوزنی برگان
الف( نیمکره شمالی: در این گروه 33 جنس وجود دارد.
اروپا وآسیا
گونه های آسیایی و اروپایی شباهت زیادی به هم دارند مثل Pinus sylvestris از اسکاندیناوی تا عرضهای جغرافیایی پایین انتشار دارد.
• منطقه بین قطب و نواحی معتدله سرد )جنگل های تایگا یا Boreal(:
Larix sibirica, Abies sibirica, Piceae obovata, Pinus sylvestris, Pinus cembera ssp. Sibirica :منطقه معتدله سرد: در مناطق کوهستانی اهمیت زیادی دارد و گونه هایی که بیشترین تراکم را دارند شامل •
Larix deciduas تمامی پایه های Larix خزان کننده است Abies alba: از چوب این گونه که نراد اروپا نام دارد، کاغذ تولید می شود.
)نوئل سبز( Picea abies

گونه های اروپا:
Pinus Montana: کاج کوهستانی Pinus peuce: کاج بسیار مهم اروپای شرقی )پنج برگی(
Pinus leucodermis: با گونه قبلی آمیخته است و در یوگسلاوی سابق وجود دارد
Pinus cembra :گونه های آسیا
Larix griffithii Abies nordmaniana )نراد قفقاز(
Abies pindrow )در چین(
Abies spectabilis )در هیمالیا( Picea orientalis
)کاج زینتی و بومی کوه های هیمالیا( Pinus griffthii
Tsuga dumosa
Cedrus deodara )سدر هیمالیا بزرگترین سدر است( Picea schrenkiana
Picea smithiana :منطقه معتدله گرم •
در این منطقه از تعداد Picea و جزوه درخت شناسی ۲ کم می شود زیرا این جنس ها بیشتر در مناطق سرد هستند و از گونه های سرماپسند به تدریج کاسته می شود.
Abies cephalonica….…………………..………….)در بالکان )یوگسلاوی سابق Abies cilicica ………………………………………..در شمال لبنان وجود دارد Abies pinsapo…………………….……………………………….اسپانیایی Pinus halepinsis……………………………. Pinus eldaricaگونه ای شبیه به
Cedrus brevifolia……..……………………………………….…. در قبرس
Cedrus libani
Juniperus polycarpos, Juniperus thurifera, Juniperus oxycedrus, Cupressus lussitanica,
Cupressus sempervirens, Thujopsis dolabrata افریقای شمالی Abies marocana:: بومی مراکش، الجزایر، تونس می باشند. یک پایه از آن در نوشهرکاشته شده است.
Abies numidica:: این نرادها خشکی تابستان شمال ایران را تحمل می کنند. نرادها خیلی به هرس حساس هستند در شمال دریای سرخ حضور دارند.
Cedrus atlantica بومی کوه های اطلس در مراکش میباشند.

دانلود رایگان خلاصه کتاب جزوه درخت شناسی ۲ pdf

.گونه ای مقاوم به خشکی است Cupressus dupressiana

Tetraclinis articulate .از درختان مهم اتیوپی می باشد Juniperus procera.

آمریکای شمالی:
گونه های امریکای شمالی به علت توده عظیم دریا با گونه های اروپایی و آسیایی تفاوت دارند.
• مناطق سرد شمالی از سواحل آتلانتیک تا سواحل جزوه درخت شناسی ۲ آرام )جنگل های وسیع و پیوسته دارند:(
Larix laricina Abies balsamea: درخت مناسب کریسمس و تولید نهال آن در امریکا بالاترین قیمت را دارد.
Picea glauca : رنگ آبی دارد و اهمیت صنعتی و زینتی دارد
Picea stichensis: می تواند تشکیل جنگلهای وسیع دهد.
Tsuga heterophylla: در ارتفاعات نسبتاً بالاتر از 1211 الی 1311 متر از سطح دریا کاشته می شود.
Thuia plicata

• مناطق معتدله آمریکای شمالی:
Larix occidentalis & Abies concolor
Abies grandis : مهمترین و بزرگترین نراد دنیاست و گرما را تحمل می کند
Pinus strobes : کاج سفید شرقی، برای خمیر کاغذ در امریکا به کار می رود
Pinus taeda: با جنگل های شمال سازگاری بیشتری دارد، توسط کانادایی ها برای تولید کاغذ در گیلان جنگلکاری شد.
Pinus elliothii (slash pine): )کاج جنوبی( کاجی سریع الرشداست. درخاک های شنی و مرطوب رشد می کند و در تولیدخمیر کاغذ به کار می رود در شن زار نتیجه خوبی داده است .
Pinus sabiniana: )کاج حفار( Pinus palustris : گونه ای سریع الرشد است و مهمترین کاج از نظر ارتفاع و ابعاد است.
Calocedrus decurrense : در موقع بارندگی، جنگل بوی عطر می دهد در مدادسازی به کار می رود.
Sequoia sempervirens: سرخ چوب کالیفر نیا است ،در سال یک متر رشد دارد، بدون آفت و بیماری می باشد.
Sequoiadendron giganteum: )درخت غول( بزرگترین درخت دنیا است و سازگاری با آب و هوای شمال دارد.
Taxodium distichum : درخت خزان کننده، در مناطق باتلاقی، در مبل سازی کاربرد دارد.
Picea engelmanii, Pinus echinata, Juniperus virginiana, Tsuga Canadensis

ب( گروه استوایی:14 جنس وجود دارد
سوزنی برگان نقش مهمی در جنگل جزوه درخت شناسی ۲ استوایی ایفا نمی کنند، نراد در ارتفاعات بالا حضور دارد و نوئل وجود ندارد.
Abies religiosa & Abies guatemalensis: گونه های آمریکایی که اهمیت صنعتی کمتری دارند Pinus caribaea : جزایر کارابی، مکزیک، هندوراس، نیکاراگوئه
اندونزی، سوماترا، هندوچین، فیلیپین :Pinus merkusii آسیایی و گرمای زیاد را تحمل می کند :Cunninghamia lanceolata آسیایی و محدود به نواحی جنوب چین و تایوان :Taiwania cryptomerioides قسمت اعظم انتشار این گونه ها، در نواحی :Araucariacea (Araucaria araucana), Podocarpaceae, Agathis sp.
استوای آسیا و امریکا است.

پ( گروه نیمکره جنوبی: 22 جنس وجود دارد آسیا و استرالیا
Araucariacea Araucaria
Phyllocladus Agathis
Dacrycarpus Acmopyle
Podocarpaceae dacrydium Decussocarpus
Athrotaxis podocarpus Microcachyrys
Phyllocladaceae Podocarpaceae falcatifolium
Callitris Microstrobos

آفریقا
Widringtonia, Podocarpus آمریکای جنوبی Araucarai araucana میوه درشت ،به شکل تخم مرغی کشیده و معادل ارزش خرما در کشورهای عربی است Saxegothaea conspicua یک خانواده، یک جنس و با یک گونه Prumnopitys elegans دانه بدون منقار ،برگ ها نواری شکل و مارپیچی
Araucaria angustifolia & Pilgerodendron uviferum & Fitzroya patagonica & Austrocedrus
chilensis

اصول شناسایی سوزنی برگان
اندام هایی که در شناسایی سوزنی برگان مهم هستند:
2- میوه یا مخروط) Cone(
2-2- طرز قرار گرفتن میوه روی شاخه
مخروط در بعضی از سوزنی برگان بصورت عمودی و بر افراشته روی شاخه است مثل: Cedrus, Keteleeria Abies, و در بعضی دیگر سوزنی برگان مخروط آویزان است مثل: Cathaya, Tsuga, Picea, Pseudotsuga. در جنس کاج جزوه درخت شناسی ۲ نحوه قرار گرفتن مخروط روی شاخه باعث تشخیص گونه های مشابه و مجاور می شود مثلاً دو گونه Pinus brutia ،Pinus halepinsis بسیار به هم شبیه هستند. مخروط آنها بهترین وسیله تشخیص است به طوریکه در گونه Pinus halepinsis مخروط به سمت پایین برگشته است در صورتی که در گونه Pinus brutia مخروط تقریباً عمودی و اغلب به سمت جلو متمایل است.
2-2- شکل میوه
در بعضی جنس ها میوه کروی شکل است مثل: Juniperus ،Taxus, Cupressus و در برخی جنس ها مثل: Torreya, Cephalotaxus میوه بیضی شکل است و در جنس های Pinus ،Picea Abies, میوه بصورت مخروطی یا استوانه ای است .
گاهی در داخل جنس شکل میوه وسیله شناسایی گونه های مختلف است مثل جنس کاج .
2-3- چوبی یا گوشتی بودن میوه
در خانواده های Taxaceae و Cephalotaxaceae و راسته Podocarpales جدار میوه گوشتی می شود در صورتیکه در خانواده های Pinaceae, Taxodiaceae و Araucariaceae تمام میوه کاملاً چوبی است. دو جنس Cupressus و Juniperus از طریق چوبی و گوشتی بودن میوه از هم جدا می شوند به طوری که در جنس اولی میوه کاملاًًچوبی و در جنس دوم میوه گوشتی و با فشار دست له می شود.
2-4- براکته
به اندام چوبی فلس براکته گویند و در جنس Pseudotsuga و در بعضی گونه های Abies براکته رشد زیادی پیدا کرده و از فلس بیرون می آید و در بعضی جنس ها مثل Pinus و Picea براکته هرگز رشد زیادی نکرده و نایان نمی شود. در نراد ها حدود نصف گونه ها، براکته ها رشد زیادی کرده و بلندتر از فلس هستند و در نصف دیگر براکته ها کوتاهتر از فلس ها هستند. در گونه های Abies hickeli ،Abies cephalonica ،Abies alba و Abies nordmanniam براکته رشد زیادی کرده و بلندتر از فلس است ولی در گونه های Abies cilicia ،Abies concolor، Abies pinsapo و Abies grandis براکته کوتاهتر از فلس است.
2-5 – فلس
شکل و ابعاد فلس و زوائد آن مهمترین وسیله در تشخیص سوزنی برگان است )بخصوص در گونه های کاج(. وجود یا فقدان امبلیک )Omblic( و طرز قرار گرفتن آن روی فلس وسیله شناسایی سوزنی برگان است .در کاج وقتی گل بارور می شود و مخروطچه
)conlet( تشکیل می شود. قسمت قابل رؤیت فلس های مخروطچه را امبلیک گویند. مخروطچه پس ار رشد، مخروط را تشکیل می دهد و به قسمت قابل رؤیت فلس های مخلوط اکوسون) Ecusson(یا آپوفیز) Apophyse( گفته می شود. طرز قرار گرفتن امبلیک روی اکوسون در مخروط رسیده وسیله مهم شناسایی گروه های مختلف کاج است.
اگر وجه رویی و زیری فلس ها تقریباً مساوی باشد امبلیک انتهایی مانند کاج های بخش Cembra و اگر رشد این دو سطح نامساوی باشد امبلیک در وسط سطح روی فلس باقی می ماند در این صورت امبلیک خلفی یا پشتی خواهد شد. مثل کاج های بخش Parryana.. صاف یا برجسته بودن و یا خار مانند بودن امبلیک عامل مهم در شناسایی کاج ها است.
2-6- تعداد تخمک
تعداد تخمک و طرز قرار گرفتن آن )بر افراشته یا جزوه درخت شناسی ۲ بودن( نیز عامل بسیار مهم در شناسایی خانواده و جنس های مختلفسوزنی برگان است، به طوری که در خانواده Taxaceae مخروط ماده حامل فقط یک تخمک، در صورتی که در خانواده Cephalotaceae هر فلس حامل 2 تخمک است )معمولاً یکی از تخمک ها تبدیل به دانه می شود.( در خانواده Pinaceae هر فلس مخروط حامل دو تخمک واژگون است در حالی که در خانواده های دیگر تعداد تخمک ها متفاوت و گاهی بر حسب جنس نیز فرق می کند.
در خانواده Pinaceae هر فلس مخروط حامل دو تخمک واژگون است در حالی که در خانواده های دیگر تعداد تخمک ها متفاوت و گاهی بر حسب جنس نیز فرق می کند.

دانلود رایگان خلاصه کتاب درخت شناسی ۲ pdf

در خانواده Taxodiaceae بر حسب جنس تعداد تخمک ها در هر فلس متغیر است:
جنس تعداد تخمک در هر فلس جنس تعداد تخمک در هرفلس
Sciadopitys 7-9 و گاهی 15 Taxodium 2
Sequoiadendron 9-5 Taiwania 1 یا 2
Sequoia 9-5
Metasequoia 9-5
Cryptomeria 5-2
Cunninghamia 3

در خانواده Cupressaceae نیز تعداد تخمک در جنس ها تغییر می کند که عبارتند از:
جنس تعداد تخمک در هر فلس جنس تعداد تخمک در هرفلس
Actinostrobus 2 Thujopsis 5
Callitris 3 گاهی فلس های بالایی تا 15 Thuja غالباً 2 گاهی 3
Tetraclinis 3 Biota 1 یا 2
Neocalitropsis 1 Cupressus 21
Widdringtonia 8 Juniperus غالباً 1 عدد

2-7- بیولوژی میوه )مخروط:(
2-7-2- دوران رشد و تکامل میوه:
در بعضی از سوزنی برگان مثل Cedrus مخروط درطول 2 یا 3 سال می رسد در Chamaecyparis ،Pinus ،Abies ، Piceae ،Fokiena،Cupressus ،Sciadopitys و بسیاری از جنس های دیگر مخروط در طول یکسان می رسد.
2-7-2- دائمی یا ریزان بودن فلس ها:
در بعضی جنس ها مثل Piceae فلس های جزوه آفات درختان میوه دائمی است )همیشه روی محور باقی می ماند( در صورتی که در بعضی جنس ها مانند Abies وPseudolarix به محض اینکه مخروطی می رسد فلس ها بتدریج از محور مخروط جدا شده و به زمین می ریزند گاهی محور مخروط کاملاً لخت روی درخت مشاهده می شود.
2-7-3- شکوفا و یا ناشکوفا بودن مخروط:
در بعضی از سوزنی برگان وقتی که مخروط می رسد فلس ها بدون اینکه خزان کنند شکفته شده و دانه ها آزاد و به زمین می ریزند .
در صورتی که خود مخروط ممکن است تا یک یا حتی چندین سال روی درخت باقی بماند مثل Sequoiadendron ،Sequoia و در بعضی گونه های کاج مخروط نا شکوفا و میوه ها بعد از آنکه رسیدند چندین سال بدون آنکه دانه آزاد شود روی درخت باقی می مانند مثل Pinus cembra ،Pinus leiophylla و این امر موجب تقسیم کاج به دو دسته میوه شکوفا و ناشکوفا شده است.
2-8- تعداد دانه و سایر مشخصات آن:
تعداد دانه تابع تعداد تخمک و یا کمتر از آن است و تعداد دانه در مخروط های رسیده وسیله مهم در شناسایی خانواده ها یا جنس هاست. از طرف دیگر رنگ، شکل و وجود بال روی دانه و تعداد این بال ها و شکل آنها نیز کمک زیادی در جزوه درخت شناسی ۲ گونه ها می کند بعنوان مثال اختلاف عمده دو جنس Thuja و Biota در وجود دو بال دانه در Thuja است که در Biota دانه بدون بال است.
دانه ها در خانواده Pinaceae دارای یک بال کاملاً توسعه یافته و مشخص هستند ودر یک سمت دانه قرار دارند )استثنائاً چند گونه کاج دانه بدون بال وجود دارد( در صورتی که در خانواده Taxodiaceae دانه ها دارای 2 یا 3 بال باریک و کوچک در اطراف دانه هستند.
2- خوشه گل نر
2-2- شکل و طرز قرار گرفتن اندام های نر:
ابعاد و شکل خوشه های نر در خانواده ها و جنس های مختلف فرق می کند مثلاً Amentotaxus شاتون نر منشعب می شود و در جنس های دیگر خوشه های گل نر بدون انشعاب است. شاتون های درختان Cupressaceae بسیار باریک وکوچک هستند در صورتی که در خانواده Pinaceae شاتون ها بزرگ وکشیده است. تعداد شاتون ها نیز در یک خوشه فرق می کند، همچنین طرز قرار گرفتن شاتون ها باعث تشخیص گونه ها می شود، مثلاً در کاج کاشفی) Pinus roxburghii( شاتون های نر در طول یک محور بلند و بصورت ردیف های مایل قرار گرفته اند، تعداد این ردیف های مایل دور محور غالباً 15 عدد است اگر تعداد شاتون ها در طول محور را که در حدود 15 عدد است در نظر گرفته شود می توان گفت که خوشه گل نر تقریباً 225 = 15 × 15 عدد شاتون است در صورتی که در Pinus eldarica این تعداد از 49= 7× 7 عدد بیشتر نیست. در Pinus pinea نیز طرز قرار گرفتن شاتون ها مثل کاج کاشفی است ولی فلس های بزرگ غالباً روی شاتون ها را پوشانده و ضمناً تعداد آنها کمتر است و در Pinus edulis شاتون های نر در طول یک محور بطور استوانه ای هستند. در حالیکه در Pinus nigra و Pinus ponderosa شاتون ها روی محور قرار نگرفته اند بلکه بصورت چتر تقریباً از یک نقطه یا دایره بیرون آمده اند. در جنس های keteleeria و Pseudolarix شاتون ها بصورت چتر هستند. در جنس های Sciadopitys ،Taiwnia ،Picea ،Abies ،Cunninghamia شاتون ها بصورت پیرامونی هستند. در ملز) Larix sp( گل آذین نر به یک شاتون ختم می شود. وجود براکته های گل های نر و شکل ساده و دندانه دار بودن آنها نیز وسیله شناسایی گونه هاست.
2ـ2ـ شکل و تعداد پرچم:
شکل پرچم و طرز قرار گرفتن آن روی میله و جهت شکافی که بوسیله آن کیسه های گرده باز می شوند عواملی هستند که در تشخیص گونه ها و جنس ها اهمیت دارند بعنوان مثال در جنس های Larix ،Cedrus ،Pinus این شکاف ها روی بساک بصورت عمودی است ولی جنس هایPicea ،Pseudotsuga ،Keteleeria شکاف ها روی بساک بصورت مایل و در جنس های Abies ،
.شکاف ها افقی است Pseudolarix ،Tsuja

تعداد کیسه های گرده نیز در شناسایی جنس ها و گونه ها حائز اهمیت است.
جنس تعداد کیسه گرده جنس تعداد کیسه گرده
Taiwania گاهی 3 یا 4 sequoiadendron 5-2
Cunninghamia 3 Metasequoia 3
Sciadopitys 2 callitris 4-3
Taxodium 9-5 pilgerodendron 6
Glyptostrobus 4-3 cu pressus 5-3
Sequoia 5-2 chamaecyparis 3-2
Araucaria 6-9 گاهی 15

بطور کلی در هر گونه طرز قرار جزوه درخت شناسی ۲ پرچم ها مشابه با طرز قرار گرفتن برگ هاست و به ندرت تغییراتی مشاهده می :)(–) ( :
)( – :
)( :)( –ً :)(–ً ً ً