دانلود کامل ترین جزوه بهداشت فردی

جزوه رنگی و تایپ شده بهداشت فردی

دانلود فایل

 

 

بهورزی دانشگاه علمی کاربردی دکتر کبری نوری پیام نور دکتر فاطمه PDFی سراسری دکتر محمدعلیزاده کاردانی کارشناسی ارشد دکتر مهدی کسب

 

 

 

 

 

 

 

:-: -: :

– – – – – :

– – – – – – //- – – :

– –

– : :

: : :دمای بسیار زیاد به علت کاهش اکسیژن محلول حالت بی مزه تای داشته و گوارا نیست . مناسب ترین درجه حرارت آب آشامیدنی 8تا 12درجه سانتیگرا د است.

بو و مزه: آب آشامیدنی باید بی بو باشد .بوی آب معمولا مربوط به مواد آلی مانند آمونیاک و…است . مزه آب بیشتر مربوط به مواد معدنی می باشد. مثلا شوری آب نشانه ی وجود نمک های خوراکی وتلخی آن دلیل بر زیادی ترکیبات منیزیم است. آب های قلیایی مزه آب را صابونی و آب های اسیدی آن را ترش مزه می نماید. گندیدگی آب به علت آلودگی های آلی آن است که ممکن است همراه با میکروب های بیماریزا باشد. بدمزگی آب بسته به عادات مردم متغیر است . غالبا بدمزگی آب به علت وجود نمک ها با مقادیر متفاوت است. از روش های متداول جهت از بین بردن بو و مزه می توان به روش هوادهی و استفاده از کربن فعال اشاره کرد. خطر عمده ای که همراه آب آشامیدنی می باشد . عبارتست از احتمال آلودگی آن به وسیله ی فاضلاب یا مدفوع انسانیست. اگر چنین آلودگی رخ داده باشد ممکن است آب باعث انتقال باکتریهای بیماریزای روده ای گردد.

بیماریهای باکتریایی منتقله توسط آب:

از شایع ترین وگسترده ترین خطرات بهداشتی آب های آشامیدنی، انتقال بیماریهای باکتریایی، ویروسی، تک یاخته ای و انگلی می باشد. بیماریهای منتقله توسط آب بیشتر از راه دستگاه گوارش و پوست نیز انتقال می یابدکه در زیر به مواردی از آنها اشاره می گردد.

وبا: بیماری وبا یکی از بیمارییهای مهم واگیردار است که باعث مرگ و میر زیادی می شود .راه های سرایت مستقیم این بیماری از طریق دست های آلوده با مواد دفعی واستفراق بیماران وملافه ها ولوازم آلوده به دیگران می باشد. راه های غیر مستقیم از طریق آب آلوده به مدفوع، منابع آب حفاظت نشده مانند چاه ها، استخرها، دریاچه ها و جویبار ها، آشامیدنی ها و خوراکی های آلوده و سبزی ها و میوه های خام آلوده یا شسته شده یا آب آلوده از جمله مواردی هستند که می توانند فرد را مبتلا کنند.

راه های پیشگیری: ا-شستشوی دست ها با صابون و آب بعد از اجابت مزاج و قبل از تهیه و خوردن غذا -2استفاده از آب آشامیدنی سالم
(جوشاندن یا گندزدایی کردن با کلر و اشعه ماورائ بنفش و…..) -3دفع مدفوع به روش بهداشتی -4رعایت بهداشت مواد غذایی و محافظت

غذا از آلودگی به وسیله ی مگس-5گندزدائی میوه ها وسبزیجات با پر کلرین(با مایع ظرفشویی و نمک)

بیماری های ویروسی منتقله توسط آب : فلج اطفال/ هپاتیت

 

 

جزوه بهداشت فردی دانلود رایگان خلاصه کتاب pdf

 

بیماری های تک یاخته ای منتقله توسط آب : آمیبیازیس توکسو- پلاسموسیز – ژیاردیازیس

بیماری های منتقله توسط آب : آسکاریس – کرم های قلابدار – اکسیور یاکرمک – تنیاساژیناتا – فاسیو لاهپاتیکا – پیوک – تینااکنیو کوک – شیستوزوما ها توبیو م – هیمنو لپیس نانا

به طور کلی برای پیشگیری از موارد ذکر شده در بالا به نکات زیر توجه شود :

استفاده از آب آشامیدنی سالم (جوشاندن یا گندزدائی با جزوه بهداشت فردی و….)/ دفع مدفوع وفاضلاب با روش بهداشتی / رعایت نکات بهداشتی در سرویس های بهداشتی از طریق گندزذائی مناسب/ کنترل مگس وحشرات با استفاده از تور سیمی وسمپاشی با حشره کش ها/ رعایت بهداشت فردی ،دارا بودن کارت تندرستی ونظارت دقیق بر کار کسانی که در زمینه تولید وتوزیع مواد غذائی نقش دارند/ واکسیناسیون علیه ویروس/ مبارزه با حشرات موذی/ بالا بردن سطح بهداشت جامعه/ احتراز از خوردن سبزیجات گندزدائی نشده/ عدم استفاده از کود انسانی در کشاورزی/ حفاظت از منابع آب در مقابل آلودگی با فاضلاب انسانی/ تصفیه آب/ استفاده از مستراح ها ی بهداشتی/ عدم استفاده از مدفوع انسانی به عنوان کود در کشاورزی/ شست وشوی توالت ها و گند زدائی آن ها/ قطع تماس موش با انسان/ جلوگیری از تغذیه سگ از احشای حیوات آلوده/ اجتناب از دفع ادرار و مدفوع در نزدیکی نهر ها/ استفاده از چکمه ودستکش در کشاورزی/ پوشاندن کانال های آبیاری و پر کردن گودال ها/ بهداشتی کردن مخازن آب وجلوگیری از ورود افراد در منابع آب آشامیدنی مانند آب انبار،وبرکه ها

چاه بهداشتی :چاهی است که در محل مناسب حفر شود .ساختمان آن مناسب ودر برابر آلودگی محافظت و بازدهی آن جهت تامین آب سالم کافی باشد

نکات زیر را برای ساختن چاه بهداشتی باید در نظر گرفت :

 

کیفیت آب که باید سالم و بهداشتی باشد/ انتخاب محل :محل انتخاب شده جهت جلوگیری از هر منبع آلوده ی احتمالی باید حداقل 15 متر به صورت افقی و 3 متر به طورعمودی از کف چاه فاصله داشته باشد چاه باید در سطحی بالاتر از سطح منبع آلودگی احتمالی محفوظ بماند.

دیوار چینی داخل چاه : دیوار داخل چاه باید از جنس آجر یا سنگ وبا ملاط سیمان باشد و حداقل تا عمق 6 متر دیوار داشته باشد تا آب نتواند از سطح بالائی وکناری به چاه وارد،وآن را آلوده نماید بلکه از قسمت پائین جزوه بهداشت فردی وارد چاه وارد شود .

سر پوش چاه : در اطراف چاه و بالای طوقه باید یک سکوی محکم وترجیحا بتون ساخته شود . که بتواند ، علاوه بر تحمل در پوش چاه وتلمبه مانعی برای ورود سیلاب و فاضلاب ها به درن چاه باشد . ارتفاع این جداره از سطح زمین حداقل باید 70cm ودهانه چاه با سر پوش مناسب بسته شود .

چشمه : معمولا چشمه ها در ناحیه نزدیک به نقطه ظهور ، آلودگی میکروبی پیدا می کنند . که جهت جلوگیری از آن بهتر است ، یک اتاقک سیمانی در محل ظهور چشمه ساخته و آب را مستقیما وارد آن نماید و توسط لوله بردلشت .

قنات : سر پوشیده بودن چاه های قنات و ساخت یک مخزن بتونی در محل مظهر قنات وخروج آب از طریق لوله از جمله اقداماتی هستند که در جلو گیری از آلودگی آن نقش بسزائی دارند .
آب انبار : آب انبار ، حفره های بزرگی هستند که در زمین کنده شده اند و آب در آنها نگهداری می شود . آنها منبع تامین آب بعضی از مناطق روستائی و کم آب می باشند . آب انبارها مستعد همه نوع آلوده شدن ومملو از مواد کلوئیدی و لجن هستند . اگر به عنوان منبع آب آشامیدنی بکار روند، حتی در بهترین مواقع هم بشدت خطر ناک هستند . از طریق بهسازی کیفیت آب این مخازن را به طرق که گفته خواهد شد می توان ار تقا داد. .

پیرامون آب انبار باید حصاری وجود داشته باشد . تا مانع دسترسی جانوران به اطراف آن شود /. هیچ کس مستقیما اجازه ورود به آب انبار را نداشته باشد/ باید یک سکویی بر جسته وجود داشته باشد تا مردم از آنجا آب برداشت نمایند/ در پایان فصل بدون بارندگی، آب انبار باید تمیز شود/ بعد از جوشاندن و یا گندزدائی آب ،آن را مصرف نمایید بدون شک اموزه کاربرد مواد شیمیایی برای مقاصد مختلف از قبیل: از بین بردن آفات وافزایش محصولات کشاورزی امری ضروری است، اماصرف بی رویه این مواداثرات نا مطلوبی روی انسان حیوان ،خاک ،آب وهوا دارد .

اثرات نا مطلوب کاربرد مواد شیمیایی :

– 1 بعضی از آن ها در بدن تجمع پیدا کرده و ایجاد مشکل می نماید – 2 باعث ایجاد سرطان ،جهش زائی ،وحتی مرگ می شود – 3 باعث توقف بعضی از آنزیم های حیاتی بدن می شود

– 4 ایجاد اختلالاتی از قبیل تحریک پذیری ،سردرد ،ناتوانی در سازمان تشنج ،اغما وحتی مرگ می نماید – 5 ایجاد اسهال ،استفراغ ،عرق زیاد ،ترشح زیاد بزاق،افزایش ترشحات دستگاه تنفسی و خیز ریوی می نماید – 6 بعضی از سموم در بدن ماهی ها تجمع پیدا کرده وانسان از طریق خوردن ماهی ممکن است مسموم شود – 7 تبخیر بعضی از آن ها باعث آلودگی هوا می شود – 8 در اثر ورود به آب های سطحی ،باعث مسمومیت آبزیان و مرگ بعضی از گیاهان آبزی می شود

– 9 باعث ایجاد طعم و بوی نا مطبوع به خصوص در آب های سطحی می شود 10 -باعث از بین رفتن گروه زیادی از جانداران میکرسکپی موجود در خاک که وجودشان بسیار ضروری است می شود 11 -باعث آلودگی آب های زیر زمینی و افزایش هزینه های تصفیه می شود

12 -باعث ایجاد تنش در گیاهان می شود 13 -باعث ایجاد حاصل خیزی خاک جزوه بهداشت فردی شود و باعث بر هم خوردن تر کیبات شیمیایی و بافت خاک می شود.

روش های کاهش و کنترل مواد شیمیایی:

الف) استفاده از روش های غیر شیمیایی

مبارزه زراعی: عبارت است از تغییر دادن عملیات معمولی در تولیدات کشاورزی ، به طوری که این تغییرات باعث مرگ و یا کاهش حشرات ، بیماریها و علف های هرز می شوند . به عنوان مثال: بیل زدن و یا شخم زدن عمقی خاک باعث از بین رفتن علف های هرز ، دفن عوامل بیماری زا و مدفون شدن بعضی از حشرات می شود. که سبب جلوگیری از ازدیاد آنها می گردد.

مبارزه فیزیکی: در این روش از عملیاتی نظیر بهسازی محیط ، پر کردن گودال ها ، زهکشی ، خشک کردن باتلاق ها ، نصب توری در منازل ، استفاده از آب جهت جدا کردن حشرات از روی گیاه و استفاده از انواع تله ها را نام برد.

ب) احداث منازل بهداشتی:

بدون شک استفاده از مسکن غیر بهداشتی و استاندارد می تواند ، در بروز مشکلاتی از قبیل شیوع انواع بیماری ها ، جلب حشرات ، جوندگان و حتی معضلات اجتماعی تاثیر بسزایی داشته باشد. از این رو ساخت مسکن با توجه به استاندارد ها و استفاده از مصالح مناسب ، بسیار ضروری به نظر می آید. مسکن مناسب عبارت است از بنایی که آدمی برای پناه گرفتن و زیستن بکار می گیرد و تسهیلات و تجهیزات مورد نیاز برای تامین بهداشت جسمی ، روانی و بهزیستی اجتماعی خود و خانواده اش در آن فراهم است . لذا رعایت نکات زیر در کاهش و کنترل مشکلات ناشی از مصرف سموم ، دفع آفات و کودهای شیمیایی در منازل می تواند نقش موثری داشته باشد:

– 1 تمیز نگه داشتن خانه به خصوص انبارها و آشپزخانه ها باعث کاهش تجمع حشراتی از قبیل مگس ، سوسک ، موش و … می شود.

2 – فونداسیون و کف اتاق ها حتی جزوه بهداشت فردی از مصالح مقاوم و محکم ، مانند بتون ساخته شود، تا از ورود موش و دیگر جانوران موذی به خانه جلوگیری شود.

3 – از مصالح چوبی جهت ساخت منزل استفاده نشود. چرا که ممکن است محل زندگی موریانه ها گردد.
4 – تمام درز ها و شکاف های ساختمان با مصالح ساختمانی مناسب جهت جلوگیری از ورود حشرات موذی مسدود گردد.
5 – لوله ها و مجاری فاضلاب دارای درپوش مناسب باشند ، تا مانع ورود حشراتی مانند سوسک به داخل سرویس ها و ساختمان شوند.
6 – نگهداری دام و حیوانات خانگی در خانه غیر بهداشتی است ، ولی در مواقع ضروری فاصله محل نگهداری آنها تا اتاق نشیمن باید حد اقل 7 تا 8
متر باشد.
7 – محل نگهداری مواد سمی از قبیل حشره کش ها ، کوهای شیمیایی ، مواد ضد عفونی کننده و غیره ، باید در انبار جداگانه و خارج از محل نشیمن افراد باشد.

8 – ساختمان بایستی عاری از رطوبت و دارای سیستم تهویه طبیعی مناسب باشد. به طوری که 45 در صد از پنجره ها قابل باز شدن باشند.
9 – مساحت کف اتاق مسکونی به ازای هر نفر از 5/5 مترمربع کمتر نباشد.
10 -سعی شود اتاقعا رو به آفتاب ساخته شود و پنجره کافی جهت تامین نور و تهویه در نظر گرفته شود.
11 -تمامی پنجره ها مجهز به توری باشد.
12 -ساختمان باید دارای سرویس های بهداشتی و مجهز به سیستم دفع فاضلاب بهداشتی مناسب باشد.
13 -با پاشیدن نفت به داخل توالت می توان از تولید حشرات مثل پشه ها جلوگیری نمود.
14 -زباله ها باید در ظروف درب دار نگهداری شوند و روزانه از محل مسکونی خارج گردند.

اهمیت جمع آوری مواد زائد: اصول بهداشت و بهسازی محیط ایجاب می کند که مواد زائد در حد اقل زمان ممکن از محیط زندگی انسان جمع آوری و به طریقه کاملا صحیح دفن گردند.

 

جمع آوری ، حمل و نقل و دفع غیر بهداشتی زباله ها می تواند آلودگی های زیر را به وجود آورد.

1 – آلودگی هوا: آلودگی هوا ناشی از زباله ها که در اثر تلنبار کردن و تجزیه مواد آلی موجود در آن بوجود می آید، باعث بوی تعفن و زننده ای در محیط به خصوص در فصول گرم سال می شود.

2 – آلودگی آب: از یک سو زباله شهری و از سوی دیگر بی توجهی شهروندان موجبات آلودگی آبهای سطحی و زیر زمینی را فراهم می آورد. زباله ها از طریق نشت شیرآبه های خود نیز ، موجب آلودگی آب می گردند. زباله خانگی معمولا حاوی مقادیر زیادی مواد آلی و فاسد جزوه بهداشت فردی است. این مواد در نتیجه انباشته و فشرده شدن و نیز بر اثر تجزیه تدریجی مقداری از آب خود را از دست می دهند. به این ترتیب مایع لیز ، لزج و تیره رنگی از زیر تلنبار زباله و یا سوراخ کیسه های زباله جاری می شود، که شدت آلودگی آن بسیار بالاست.
3 – آلودگی خاک: خاک تامین کننده مواد عالی و معدنی برای رشد گیاهان محسوب میشود. موجودات زنده در خاک وظیفه مهمی در جهت تغذیه و بهبود خواص فیزیکی و شیمیایی آن بر عهده دارند. که نابودی این موجودات در اثر آلوده شدن خاک ارزش زراعی آن را کاهش میدهد و رشد نباتات را با مشکل مواجه مینماید.

4 – جلب و پرورش حشرات: نگهداری، جمع آوری و دفع غیر بهداشتی زباله باعث افزایش حشرات و در نتیجه سبب انتقال و شیوع بیماریهای مختلف میشوند. حشراتی که نقش بیشتری در انتقال دارند عبارتند از: مگس – پشه خاکی – سوسک.

5 – جلب و پرورش جوندگان: دفع غیر بهداشتی مواد زائد موجب جلب جوندگان به خصوص موشهای جزوه بهداشت محیط و موشهای صحرایی میشود. موش برای تولید مثل به سه عامل غذا، آب و پناهگاه نیاز دارد که هر سه عامل در زباله های انباشته شده در محیط، قابل دسترسی می باشند. مهمترین بیماری هایی که موش در آن نقش دارد عبارتند از: یرقان خونی و سالمونلازیس که در نتیجه تغذیه از مواد غذایی آلوده به مدفوع موش و بیماریهای اسهال آمیبی، طاعون، تیفوس موشی و… به وسیله موش قابل انتقال هستند.
– 6 جلب حیوانات: جلب سگ و گربه های ولگرد به مواد زائد پراکنده شده در محیط میتواند در انتشار بیماری های مختلف نقش داشته باشد

ایمنی و بهداشت محیط مدارس :

-محلی که برای احداث مدرسه در نظر گرفته میشود باید ضمن نزدیک بودن به مسیر وسایط نقلیه عمومی از کارخانه و خطوط راه آهن –

گورستان – کشتارگاه – دامداری- مرغداری- باغ خانه – محل انباشتن زباله وکود و …دور باشد ( حداقل 500متر فاصله)- برای هر دانش آموز در کلاس حداقل باید 1/3متر مربع سطح در نظر گرفته شود . حداقل ارتفاع اتاق ها از سه متر کمتر نباشد. حداکثر ابعاد قابل قبول برای هر کلاس 8مترطول و 7متر عرض میباشد.- تعداد توالت ها به ازای هر 45 نفر حداقل یک چشمه توالت وهر 60 نفر یک دستشویی.

-1 حوادث محیط مدرسه :معمولا زمین بازی صحنه بیشترین حوادث مدارس میباشد -2 حوادث بین راه مدرسه: مربوط به وسایل نقلیه موتوری و بی توجهی رانندگان و دانش آموزان -3 حوادث خانگی : 3علت عمده : سوختگی – بریدگی- شکستگی

نقش و وظایف مدرسه در جزوه بهداشت فردی از حوادث :

-1آموزش برای پیشگیری و حفاظت کودکان ونوجوانان : آموزش اصول ایمنی و ارایه کمک های اولیه هنگام وقوع حادثه به دانش آ موزان -2 ایجاد فرهنگ ایمنی : آموزش برای ایجاد نگرش مطلوب و باور به انجام رفتارهای مناسب برای پیشگیری از حوادث و انجام رفتارها -3 رعایت قوانین و مقررات ایمنی

بهداشت حرفه ای در کشاورزی

تعریف کشاورزی: بر اساس تعریف ارائه شده در خصوص بهداشت حرفه ای به کلیه فعالیتهای مرتبط کاشت، داشت و برداشت، دامپروری، پرورش گل و گیاه و نگهداری باغات کشاورزی اطلاق میشود.

لزوم مراقبتهای ً :

– – – (ً )

– – – – – –