جزوه تایپ شده زیست شناسی جانوری
فروغ احمدی جزوه دانشگاه پیام نور رشته زیست شناسی دکتر عبدالمجید حاجی خلاصه کتابلو دانشگاه علمی کاربردی کتر سینا معصوم نیا دانشگاه
٬)(}٬{–)(– ::}{ : ٬)(شود که می تواند باعث مرگ فرد شود.
Leishmania donovani لیشمانیا دونووانی
میزبان آن مهره داران است.این انگل توسط پشه ی جزوه زیست شناسی جانوری به هنگام خون خواری وارد شده .ماکروفاژ های آلوده خون و پوست را جذب می کنند.انگل ها در روده میانی حشره از ماکروفاژ ها خارج می شوند و در اثر کشیده شدن و رشته تاژک به فرم پروماستیگوت تبدیل و توسط تقسیم دوتایی تکثیر می شود . این موجودات به طرف روده پیش روی می کنند و به کمک تاژک های خود به مخاط آن می چسبند بعد به معده حلق رفته .حیوان)پشه(با خونخواری مجدد از مهره دار انگل ها را درون پوست میزبان طرزیق کرده در پوست ماکروفاژها انگل ها را می بلعند چرخه تکرار می شود.
Trypanosooma gambienes تری پازوماگامبینس
دانلود رایگان خلاصه کتاب کامل pdf جزوه زیست شناسی جانوری
بی رنگ اند-کشیده اند-تاژکداران برای انسان و پستانداران اهلی بیماری زا است منحصر به مناطق گرمسیری است.تری پازونوزوم بالغ بدن کشیده و نوک تیز دارد.وجود پیلیکل غشاء محکم باعث ثبات شکل بدن می شود .سیتوپلاسم حاوی یک هسته بزرگ است یک ذره ی پایه ای یک ساختمان اضافی دیگر به نام جسم مجاور ذره ای پایه ای به نام پارابازآل بادی parabasalbody
قراردارد این دو مجموعا به نام اجزاءکینتیک یا مواد حرکت نامیده می شوند .تاژک در تمام طول بدن به روی لبه ی یک غشاء مواج امتداد دارد و فقط انتهای جلویی آن آزاد است.
ناقلش مگس تسه تسه میباشد –ناقل بیماری خواب بوده
مشخصات بیماری:1-تب 2- ورم غدد لنفابی 3-کم خونی 4-در اثر ترشح سموم که انگل ایجاد می کنند این اتفاق می افتد.5-به سمت پایه ی مغزی نخایی می رود.6-انسان هوشیاری خودش را از دست می دهد و سر انجانم میمیرد . وقتی مگس خون یک انسان یا پستانداری را آلوده را می مکد .انگل به روده راه پیدا می کند پس ار تقسیم دوتایی تبدیل به اشکال میله ای شکل می شود.این موجودات از طریق حفره های لب و زبان به غدد بزاغی جانور راه پیدا می کند و به سلولهای این این غدد می چسبند و مجددا زیاد می شودو آنها حفرات غدد بزاقی را اشغال می کنند.هرگاه مگس آلوده مجددا اقدام به خون خواری کند انگل ها از غدد براقی به خون انسان)میزبان(وارد می شوند.
T.cruzi—–>مولد بیماری شاگس

زیست شناسی جانوری
T.mejista—–>مولد بیماری تب٬اسهال٬بزرگی غدد لنفی٬در مرحله قلبی یا میوکاردیت T.brucei——>مولد تب ناگانا
Dinoflagellates دینوفلاژله ها
این جانوران پلانکتونی هستند در آنها کپسول مشخصی از جنس سلولز جزوه زیست شناسی جانوری دارد .کپسول دو قسمتی است و شیاری به نام سولکوس در آن وجود که در برگیرنده دو تاژک است. یکی از تاژک ها به عقب امتداد دارد و دیگری تقریبا افقی است معمولا دارای لکه چشمی و تعداد زیادی کلرو پلاست قهوه ای وزرد یا مایل به سبز می باشد. دارای یک هسته درشت میباشند.تنظیم و دفع آب:تعداد زیادی کیسه که توسط کانالها یا مجاری به بیرون راه دارند. از مشخصات این جانوران است.این حجم های غیر انقباضی که پوسول نام گرفته است شبیه به واکوئل های انقباضی نیست ولی در گرفتن آب و عمل هیدروستاتیک نقش ایفا می کند .تولید مثل به صورت تقسیم دوتایی میباشد در شرایط نا مناسب کیست می بندد سراتیوم
بدن از دو قسمت تشکیل شده است.شیار در موقعیت استوایی یا افقی حلقه یا انولوس نامیده می شود که توسط یک صفحه به نام سین گولوم
)singulum(پوشیده شده است و شیار طولی یا سولکوس )Sulcus(می باشد.
تاژکداران یقه دار یا کوآنوفلاژله ها
ساکن آب شیرین-دارای یک تاژک که در پایه توسط یقه ای احاطه شده است.این موجودات ثابت و ساقه دار ٬به صورت انفرادی یا اجتماعی زیست می کنند.
هاگزیان :این گروه از جانوران تک یاخته ای به واسطه دارا بودن هاگهای ساده مشخصی که در واقع یک مرحله مقاوم برای انتقال و پراکنش آنهاست٬شناخته می شوند و فاقد اندامک های حرکتی مشخص هستند)میکرو گامتهای بعضی جنس ها(تقریبا در همگی آنها ٬مرحله آلوده کننده
اسپوروزوئیت نام دارد. شکل رویشی تروفوزوئیت نام دارد که در حال رشد است . که بعد از رسیدن به شکل کامل شیزوگونی تقسیم می شود این مرحله شیزونت نام دارد . شیزونت ها تقسیم می شوند بعد از چند بار تقسیم هسته ای ٬هسته های دختری به محیط شیزونت مهاجرت کرده و جوانه هایی را که هر یک شامل یک هسته است ایجاد می گردد که یاخته های دختری یا مزوزوئیت ها هستند.بعد از آزاد شدن مزوزوئیت ها شیزونت
تخریب شده و فقط آثاری از آن باقی می ماند.شکل گیری مزوزوئیت ها تنها بعد از تقسیمات هسته ای اتفاق می افتد.مزوزوئیت ها که میتوانند میزبان را آلوده کنند٬هریک شیزوگونی را چندبار تکرار می کنند٬سرانجام گبه گامونت تبدیل می شوند ومیکروگامت و جزوه زیست شناسی جانوری )سلولهای جنسی نر و ماده(مرجله گامونت را به وجود می آورند)روند گاموگونی نام دارد(سلولهای تخم تشکیل می شود)سلول های جنسی نر یا میکروگامت-سلولهای جنسی ماده یا ماکروگامونت(تخم ایجاد شده اگر متحرک باشد اووکینت اگر متحرک نباشد اووسیت گویند تخم تقسیم چندتایی را تکرار می کند)اسپوروگونی(که منجر به ایجاد اسپروزوئیت ها می شود .مستقیما آلوده کننده اند.
مونوسیستیس)Monocystis( :در بخشی از سیستم تولید مثل کرم خاکی معمولی زیست می کند .تروفوزوئیت جوان٬موجودی کوچک وهسته دار است که در پروتوپلاسم مورولای اسپرمی یافت می شود و از پروتوپلاسم تغذیه و کاملا آن را مصرف میکند.آنگاه تحت احاطه دم اسپرم های مرده مشاهده و به صورت موجودی مژه دار به نظر می آید سر انجام با جدا شدن اسپرم ها تزوفوزوئیت ها آزاد می گردد.تروفوزوئیت بالغ دوکی شکل است و توسط یک پلیکل ضخیم و صاف و منفذ دار پوشیده شده است.
چرخه زندگی مونوسیستیس:هرتروفوزوئیت قبل از ورود به مرحله ی تولید مثل فعال کاملا بالغ و تبدیل به یک گامونت یا گامتوسیت فعال می شود .هر دو گامونت یک کیست دولایه ای مشترک دور خود ترشح می کنند )تولید گامتوسیت(کیست گامتوسیت ها تقسیم شده وتعدادی گامت را ایجاد می کند به این روند گامتوگونی می گویند.تقسیم های اولیه هسته از نوع میتوز و آخرین آن از نوع میوز که به تولید هسته های هاپلوئیدی میانجام این هسته ها به محیط گامتوسیت ها مهاجرت کرده و به صورت جوانه هایی در محیط مستقر می شود.سرانجام گامت ها بایکدیگر مخروج شده و سلول تخم را به وجود آورده و نتیجه ایجاد یک تخم دیپلوئید است.که اسپروبلاست یا ایجاد کننده های اسپور.اسپروبلاستها در اطراف خود یک پوشش کیتینی خیلی سخت ایجاد می کنند و ظاهری شبیه به نام ناو پیدا می کنند .اسپروبلاستها کیست می بندند 3تقسیم متوالی پشت هم انجام می دهند در این مرحله در حفره ویزیگول سیمینال کرم ازاد می شود آنها رشد نخواهند کرد مگر اینکه به کرم خاکی دیگری انتقال یابند.اگر یک کرم سالم اسپروسیت را ببلعد در اثر ترشحات گوارشی آن دیواره کیست گسسته می شود و اسپروئیت ها آزاد می شوند و از دیواره لوله گوارشی عبور می کنند و به حفره عمومی سپس به ویزیگول سیمینال مهاجرت میکنند.وسرانجام به مورلای اسپرمی نفوذ می کنند و چرخه تکرار می شود .حرکت مونوسیتیس:جنس و حرکت تروفوزوئیت ها بسیار کند است و ناشی از انقباضات ریتمیک میونم هاست .روش زیست انگلی عدم نیاز به حرکت فعالانه است.
تغذیه:تروفوزوئیت ها در مراحل اولیه از پروتوپلاسم اسپرم ها تغذیه می کنند. آنریم های هضم کننده از تروفوزوئیت به پروپلاسم اطراف ترشح و مواد هضم شده از را پلیکل جذب می شود.
انگل مالاریا متعلق به جنس پلاسمودیوم از زیر رده Coccidia ردهSporozoa و راسته Eucocciida میباشد.
مالاریا:انگل های مالاریایی متعلق به جسم پلاسمودیوم است. خزندگان٬جزوه زیست شناسی جانوری٬پستانداران را بیمار می کند. این جانوران انگل دو میزبان دارد.یک مهره دار در بدنش تولید مثل غیر جنسی و یک میزبان بی مهره )پشه آنوفل(تولید مثل جنسی را انجام می دهد.
چرخه زندگی مالاریا:چرخه زندگی انگل در میزبان مهره دار
میزبان مهره دار توسط اسپروزوئیت های دوکی شکل هسته دار کوچک هنگام خونخواری پشه آلوده آلوده می شود . تنها حشره مانده اقدام به خونخواری می کند.اسپروزوئیت ها به انواع خاصی از سلولهای بافتی نفوذ و اقدام به شیزوگونی می کنند.در پستانداران بافت مورد نظر همیشه کبد است.
چرخه زندگی انگل در حشره )پشه آنوفل(:مزوزئیت های حاصل از شیزوگونی در گویچه یا گلبول قرمز تبدیل به افراد جنسی یا گامونت می شوند .گامونت ها در گلبول قرمز تقسیم نمی شود بلکه در آنجا می مانند تا یا بمیرند یا پشه آلوده خون آلوده را بمکد در بدن حشره گامتوسیت ماده از گلبول قرمز خارج و کروی شکل می شود و منتظر گامت نر می باشدو گامتوسیت نر دارای تاژک می شود و با شنا خود را به گامت ماده می رساند و سلول تخم را تشکیل می دهد دز این موقع از دیواره معده می گذرد و کیست می بندد آنگاه اسپروگونی اتفاق می افتد و هزاران اسپروزوئیت را به و جود می آورد و تقسیم میوز آغاز می شود و این اسپروزوئیت ها از راه هموسل خود را به غدد بزاقی رسانده در آنجا باقی می مانند تا در اثر خونخواری به بدن موجود دیگر وارد شود .که اگر میزبان نهایی باشد اسپروزوئیت ها در بافت نهایی شروع به تقسیم شیزوگونی می کند.
-تب به هنگام متلاشی شدن گلبولهای حاوی شیزونت ها و آزاد شدن مزوزوئیت ها محصولات دفعی متعدد مانند رنگریزه های مالاریایی و بقایای سیتوپلاسم گلبول قرمز ایجاد می شود .فاضله ی بین تب ها شیزوگونی به حالت گویچه است.
ایمریا:از خانواده ایمریده بوده وبعضی از ایمریا انگل پستانداران اهلی و پرندگان هستند.
مژه داران)Ciliata(: دو شکلی هسته یکی از ویژگی مهم تشخیص مژه داران است. مژه داران تخصص یافته ترین پروتوزوئرها هستند که دارای اندامک های متعددی برای انجام اعمال حیاتی که این امر نوعی تقسیم کار در سطح سلول به حساب می آید و با آنچه در پر یاخته گان یافت می شود قابل مقایسه است. سیتوپلاسم به اکتوپلاسم و اندوپلاسم قابل تمایز است.اکتوپلاسم اغلب به پلیکل و لایه های زیرین تمایز یافته است . مژه ها که ذرات پایه ای منشاء می گیرند. از پلیکل خارج می شوند . مژه ها به صورت ردیف های طولی یا مورب مرتب شده اند. }مژه ها از نظر ساختاری مانند تاژک ها هستند ولی کوتاه تر و مرتب تر می باشند{.-دارای واکوئل های انقباضی می باشند-روش تغذیه :جانوری است-تولید مثل:غیر جنسی عموما می باشند)تولید مثل اغلب غیر جنسی(و نوع جنسی آن از نوع الحاقی می باشد معمولا کیست بستن در آنها رایج است.
پارامسی )Paramecium(: ساکن آبهای شیرین و در مکانی مملو از گیاهان در حال فساد و سرشار از باکتری به وخور باشد موجود است.کیست بستن در پارامسی شناخته نشده است-اندازه متنوع-عوامل محیطی به روی )آن مانند حرارت-غذا-PH(شکل و اندازه آن نقش دارد- شکل بدن آنها به واسطه وجود پلیکل ثابت است یک انتهای بدن )انتهای جلویی(نسبت به انتهای دیگر بی نوک است.در یک سمت بدن )سمت شکمی(یک فرورفتگی کم عمق به نام شیار دهانی)oral groove(وجود دارد. جزوه زیست شناسی جانوری دانه دار نیمه مایع و اکتوپلاسم شفاف و متراکم است.اکتوپلاسم با پلیکل پوشیده و حاوی اندامک یا اجزاء پرتاب شونده )تریکوسیت ها( مژه ها و اجزاء رشته ای است.
ساختمان پلیکل: قابل مشاهده با میکروسکوپ الکترونی می باشد.مجهز به اتاق های آماس )ورم کرده( کرده کلیدی شکل به نام آلوئول ها هستند که در برگیرنده مژه ها بوده و در تناوب با هر یک از این آلوئول ها تریکوسیت ها اندامک های بطری شکل و پرتاب شونده هستند قرار گرفته اند. مژه های پوشاننده بدن به صورت ردیف های طولی به نام Kineties)کانیتی ها(مرتب شده اند .هر مژه در پایه خود به رشته های درون یاخته ای متعدد و یک جفت ریز کیسه غشایی مرتبط است که تشکیل یک کانیتید )واحد پایه ای سازمان پلیکلی(را می دهند. علاوه بر غشای سطحی که کل بدن را پوشانده

دانلود رایگان خلاصه کتاب زیست شناسی جانوری
است دو غشاء دیگر )دیوار های داخلی و خارجی آلوئول ها (یافت می شوند.در زیر داخلی ترین غشاء یک لایه متراکم سیتوپلاسمی به نام پلاسم رویی یا اپی پلاسم وجود دارد.هر مژه از یک ذره ی پایه ای به نام کینه توزوم واقع در اکتوپلاسم منشاء می گیرد. سیستمی که ذرات پایه ای یا کینه توزوم های یک ردیف معین را بهم وصل می کند کینه تودسما گویند.این رشته ها به سمت راست تمایل دارند }سیستم رشته ای که مجموعه یا دستگاه عصبی –حرکتی نیز نامیده می شود{ این رشته ها به جز در محل دهان سلول که به درون آن منحرف می شود تقریبا موازی محور طولی بدن قرار دارد.
اندام حرکتی:مژه ها– مژه ها ، زواید سیتوپلاسمی ظریف جهت حرکت و کسب غذا به کار می روند و به صورت ردیف های موازی مرتب شده اند.معمولا مژه ها هم طول بوده و مژهها در حلق تنوع طولی زیادی دارند.ساختار آنها با تاژک ها از نظر ساختار میکروتوبولی یکسان است.
تریکوسیت ها: اجزاء انقباضی و موجود در جزوه ویروس شناسی علوم ازمایشگاهی می باشد دوکی شکل یا هویج شکل بوده که در صورت تحریک جانور به صورت رشته های سوزنی به بیرون پرتاب می گردد .یک عضو دفاعی پارامسی محسوب می شود. ساختار تریکوسیت ها:ساقه ایی نخ مانند و در برش مخطط است و انتهای پهن تری نسبت به نوک دارد . این انتهای نوک دار را کلاهک می نامند .در پایه یک کلاهک منفذ دار ی برای ورود آب قبل از تخلیه تریکوسیت ها وجود دارد . که در اثر افتادن کلاهک این امر اتفاق می افتد)آب از منفذ وارد تریکوسیت می شود(.ساقه که با پوشش یا غشاء قابل انعطافی پوشیده شده حاوی ماده جاذب آب است که در اثر جذب آب افزایش حجم می یابد.سپس غشاء کشیده می شود و بدنه تریکوسیت شکل می گیرد .جزوه زیست شناسی جانوری حجیم از میان منافذ موجود در پلیکل به بیرون پرتاب می شود. محرک های زیادی از جمله الکتریکی وشیمیایی یا حتی فیزیکی )مانند بریدن و صدمه زدن(باعث تخلیه تریکوسیت می شود.
بخش بعدی اندوپلاسم است-حرکت سیتوپلاسمی را سیکلوز گویند.این حرکت در هضم غذا و جابجایی ذرات قابل جذب نقش مهمی دارد. اندوپلاسم حاوی هسته-واکوئل های غذایی و انقباضی می باشد.
سیستم عبور و جابجایی غذا: غذا از طریق دهان وارد می شود سپس وارد حلق شده که به کیسه ته بسته ای به نام مری راه دارد.در امتداد حلق چهار ردیف مژههای قوی یافت می شود که به غشای چهار قسمتی معروف است و سپس به مری منتهی میشود تا در نهایت به واکوئل های غذایی در انتهای مری رسیده و به پروتوپلاسم می رید.و بعد مواد غذایی غیر قابل جذب به بیرون رفته و از طریق مخرج دفع می شود .}واکوئل ها غذایی ابتدا اسیدی اند همین امر باعث ورود آنزیم های گوارشی به داخل واکوئل می شود .هضم پروتئین ها و اسید های آمینه شده و سپس به هضم نشاسته و هیدرات کربن و تغییر آن به دکسترین می شود.
دو نوع هسته دارند :هسته درشت که در مرکز قرار دارد و به طریقه آمیتوز تقسیم می شود . هسته ریز بسیار کوچک بوده و به طریقه میوز تقسیم می گردد.
واکوئل های انقباضی : در انتهای بدن وجود دارد-درسطح مقابل دهانی و پشتی درست در زیر اکتوپلاسم قرار دارد.جهت جذب و دفع گازهای تنفسی از حلال دیواره های بدن و با نفوذ یا انتشار ساده انجام می گیرد)تنظیمات اسمزی را هم بر عهده دارد(
در شرایط بی غذایی: در صورت اتمام از ذخایر غذایی استفاده می کند و در غیر این صورت ، دچار تغییرات دیگری می گردد مثلا درشت هسته جانور کوچکتر و جانور شفاف تر شده و تغییراتی از این قبیل می باشد.
تولید مثل غیرجنسی:پارامسیوم معمولا از طریق دوتایی عرضی تکثیر می یابد.ابتدا زیر هسته ها به صورت میتوز تقسیم می شود و به قطبین می رود و بعد سیتوپلاسم به طور عرضی نصف می شود.
تولید مثل جنسی:ابتدا دو جانور هم گونه از نیمه جلویی شکمی –محلی که فاقد شره است-به یکدیگر می چسبند .چسبندگی در محل حلق و پیوستگی غشاء به یکدیگر ٬امکان تبادلات مواد پروتوپلایمی را فراهم می کند}احتمالا این چسبندگی در اثر ترشح جزوه زیست شناسی جانوری ی چسبناکی از مژه ها اتفاق می افتد.{)ایجاد یک پل سیتوپلایمی(افراد جنسی )گامونت(نامیده می شود تا چند ساعت چسبیده خواهند بود و در هر فرد تغییرات هسته ای اتفاق خواهد افتاد دو ریز هسته دومیوز انجام داده تبدیل به هشت هسته هاپلوئید می شود٬هفتای آن از بین رفته و تحلیل می رود )تقسیم میتوز می کند و دو هسته را به وجود می اورد(تنها یک عدد باقی می ماند و هسته های گامتی به هم می رسند و سلول تخم را به وجود می آورد .هسته تخم بعد از دوبار میتوز به چهار هسته تبدیل می گردد)این هسته ها هسته های گامتی هستند هسته هایی که نقش گامت ها یا سلول ها جنسی را بازی می کنند یکی سلول نر و دیگری ماده و از طریق پل سیتوپلاسمی با یکدیگر ممزوج شده و هسته تخم را به وجود می آورد(که دو هسته بایکدیگر ملحق شده درشت هسته را می سازد .هر فرد ممکن است بلافاصله تقسیم شود در آن صورت ریز هسته ها یک بار دیگر میتوز و درشت هسته به آمیتوز تقسیم می شود و هر فرد به دو فرد کامل تبدیل می شود.
خود زامی یا اتوگامی هم صورت می گیرد که در یک فرد بدون مشارکت فرد دیگر اتفاق می افتد.
خود زامی: از تقسیمات ریز هسته ای یک ساختار هسته ای جدید شکل می گیرد .مثلا در پارامسیدو میکرونکلئوس ابتدا بزرگتر می شود .و بعد از تغییراتی به یک ساختار رشته مانندی تبدیل می شود .شروع به تقسیم میتوز می کنند ابتدا 4به 8 هسته ای ایجاد می شود کاملا شبیه هم هستند ولی تعدادی از آنها تحلیل می روند و بقیه هسته های باقی ماننده آماده تقسیم میوز می شود.تقسیم سوم یا میوز در این مرحله یک برآمدگی مخروطی شکل در سمت راست بحش جلویی دهان ایجاد می شود).مخروط مجاور دهانی(هسته های حاصل از آخرین تقسیم )گامتی(در آغاز )()(: -)( ٬)( :)(
فهرست مطالب