جزوه رنگی و تایپ شده ایمنی و بهداشت حرفه ای
آتش نشانی علمی کاربردی بیمارستان دانشگاه ازاد پیام نور علمی کاربردی استخدامی برای پزشکی پیام نور پرستاری پیام
—:
• • • :
• • :
/ / – – – / / ( ) 
– – و آماده سازی غذای کودک اصول بهداشتی را مراعات کنید.
– 3 دست های خود و دست و صورت کودک را قبل از تغذیه بشویید و از ظروف تمیز و بهداشتی استفاده کنید . – 4 غذا را بلافاصله پس از تهیه به کودک بدهید.
– 5 در غذا دادن به کودک از جزوه ایمنی و بهداشت حرفه ای و لیوان نشکن و قاشق کوچک و کم عمق (مرباخوری) استفاده کنید. – 6 هنگام غذا دادن به کودک صبور باشید و آرام آرام به او غذا بدهید.
– 7 فقط به اندازه مصرف 24 ساعت پخته شود و در یخچال نگهداری شود.
دانلود جزوه ایمنی و بهداشت حرفه ای رایگان خلاصه کتاب pdf
– 8 با تواناتر شدن کودک اجازه دهید خودش غذا بخورد و شما فقط کمک کنید.
– 9 وقتی به کودک غذا می دهید با محبت با او صحبت کنید و سعی کنید خاطره خوشی از غذا خوردن در ذهن داشته باشد.
– 10 در صورت کم اشتهایی و بی میلی کودک سعی کنید از غذای مورد علاقه وی استفاده کنید و از طریق توجه و محبت بیشتر و همچنین با تغییر در ترکیب مزه و حتی رنگ غذا ، او را به خوردن تشویق نمایید.
اصول تغذیه کمکی:
– 1 با شروع غذای کمکی باید دفعات تغذیه با شیر مادر را افزایش داد تا حتی المقدور از کاهش حجم شیر جلوگیری شود. – 2 در سال اول زندگی ، وعده های غذای کمکی ، پس از تغذیه با شیر مادر به شیر خوار داده شود.
– 3 هر 5 تا 7 روز یکبار می توان ماده ی جدیدی را به غذای کودک اضافه کرد. این فاصله زمانی برای ارزیابی سازگاری غذا و اطمینان یافتن از عدم وجود آلرژی و حساسیت در کودک است.
– 4 هر غذا از یک قاشق مربا خوری شروع و به تدریج بر مقدار آن اضافه شود.
– 5 با شروع تغذیه تکمیلی علاوه بر قطره مولتی ویتامین ، باید روزانه 15 قطره آهن یا 1.5 لیتر از شربت آهن (سولفات فرو) به شیر خوار داده شود.
– 6 بعد از دادن قطره آهن باید علاوه بر دادن آب جوشیده خنک شده به شیر خوار دندانهای او را هم با دقت تمیز نموده و یا ترجیحا مسواک زد.
– 7 از زمان شروع غذای کمکی باید به شیر خوار به میزان کافی آب جوشیده خنک شده داد.
– 8 ضمن اینکه کودک را به طور معقول برای غذا خوردن تشویق می جزوه ایمنی و بهداشت حرفه ای ولی هرگز نباید به زور به او غذا خوراند.
نحوه شروع غذای کمکی :
هفته اول ماه هفتم: شروع غذای کمکی با فرنی است
طرز تهیه فرنی: آرد برنج ….. یک قاشق مربا خوری سر صاف/ شکر … نصف قاشق مربا خوری سر صاف/ شیر ….. 5 قاشق مربا خوری(که بهتر
است شیر مادر باشد.)/ آب…. کمی
طرز تهیه: آب و شکر و آرد برنج را با هم مخلوط می کنیم و بر روی حرارت می گذاریم. بعد از آنکه آرد برنج پخته شد، 5 قاشق شیر را اضافه کرده و می گذاریم بجوشد تا قوام بیاید. قوام آن باید کمی از شیر مادر بیشتر باشد. در روش دیگر می توان بعد از اینکه آب و شکر و آرد برنج روی حرارت قوام آمدند شیر مادر را اضافه کرد تا کمی رقیق تر شود.
هفته دوم ماه هفتم : در این هفته علاوه بر فرنی می توان حریره بادام را به غذای کودک اضافه نمود. شروع آن نیز مانند فرنی از یک قاشق مرباخوری یک بار در روز است تا روز ششم و هفتم به 12 قاشق مربا خوری در روز برسد. در این هفته به تدریج که مقدار و دفعات تغذیه با حریره بادام افزایش می یابد مقدار و دفعات تغذیه با فرنی کم می شود.
طرز تهیه حریره بادام: شیر پاستوریزه…..نصف لیوان/ شکر….. نصف قاشق مربا خوری/ آرد برنج….. یک قاشق مرباخوری سر صاف/ مغز بادام
شیرین (بدون پوست و رنده شده) ….. 5 عدد
طرز تهیه: بادام ها را پس از چند ساعت خیساندن و جدا کردن پوست آن رنده کرده و در آرد برنج حل کرده و شکر را نیز به آن اضافه می کنیم و روی حرارت ملایم می گذاریم تا قوام بیاید.
دو هفته آخر ماه هفتم : در این هفته سوپ به غذای کودک اضافه می شود. سوپ شامل گوشت ، برنج ، هویج است. شروع آن نیز روز اول صبح، عصر ، شب هر بار سه قاشق مربا خوری فرنی یا حریره بادام استفاده و جزوه ایمنی و بهداشت حرفه ای نیز یک قاشق مربا خوری سوپ می خورد.
توجه: -1هر سه روز یک بار یک نوع سبزی به مقدار کم به سوپ اضافه می شود.(مانند جعفری، گشنیز و یا لوبیا سبز، کدوی سبز، کرفس و…
-2 به سوپ نمک ، شکر یا چاشنی نباید اضافه کرد -3 بهتر است کدو، کرفس و لوبیا سبز را اول پخته بعد به سوپ اضافه کرد -3سبزیجات باید در آخرین لحظات پخت سوپ اضافه شوند. در ظرف را نیز ببندید تا ویتامین های آن از بین نرود. -4اسفناج تا 1 سالگی مجاز نبوده و نباید به سوپ شیر خوار اضافه شود.
مواد لازم برای تهیه سوپ: گوشت بدون چربی گوسفند، مرغ و گوساله….. یک تکه خورشتی (به اندازه تخم مرغ)/ برنج…… یک قاشق مربا
خوری/ هویج متوسط…… یک سوم.
بعد از اینکه گوشت کمی پخت، برنج و هویج را اضافه کنید. پس از پختن کامل باید همه موارد سوپ را مخلوط و نرم کرد تا به غلظت مناسب برسد.
2 هفته اول ماه هشتم: در این هفته علاوه بر ادامه برنامه غذایی قبل ، زرده تخم مرغ به غذای کودک اضافه و دفعات تغذیه 5 بار در روز می شود./ روز اول زرده تخم مرغ به اندازه یک نخود با آب جوشیده یا شیر مادر نرم و حل شود./ هر روز صبح زرده تخم مرغ را به تدریخ اضافه تا ظرف 10 روز به یک زرده کامل برسد.
2 هفته آخر ماه هشتم:
• برای تنوع بخشیدن به غذای کودک باید هر چند روز یک بار مواد تشکیل دهنده سوپ را تغییر داد ، هر سه روز یک بار می توان جو ، بلغور ، گندم و رشته فرنگی را که قبلا پخته و نرم شده است به اندازه یک قاشق مربا خوری به سوپ اضافه کرد.
• بعد از اضافه کردن جو ، گندم و … بهتر است به اندازه یک قاشق مرباخوری کره یا روغن مایع به سوپ اضافه نمود.
• از سبزی های نشاسته ای یا سایر سبزی ها می توان پوره تهیه کرد و به جای یک وعده فرنی استفاده نمود.
• می توان یک روز در میان از فرنی یا حریره بادام استفاده کرد.
• در این زمان از ماست ، پوره های سیب زمینی و هویج نیز می توان استفاده کرد.
2هفته اول ماه نهم: در این زمان حبوبات را می توان به سوپ شیرخوار اضافه کرد. به طور معمول تغذیه حبوبات از عدس و ماش که هضم آسان تری دارند شروع می شود. در صورت امکان می توان جوانه عدس یا ماش را به محتویات سوپ افزود. در مورد سایر حبوبات مثل لوبیا چیتی ، لوبیا قرمز و … بهتر است قبلا آنها را خیسانده سپس پوستشان را جدا کرده و بعد از پختن ، به سوپ افزود.
• هر سه روز یک بار می توان نوع حبوبات را تغییر داد.
• اگر از آرد حبوبات استفاده می شود یک قاشق مربا خوری سر صاف کافی است.
• اضافه کردن کره یا روغن مایع به سوپ به اندازه یک جزوه ایمنی و بهداشت صنعتی مرباخوری برای جزوه ایمنی و بهداشت حرفه ای که خوب وزن نمی گیرند توصیه می شود.
دانلود رایگان خلاصه کتاب بهداشت حرفه ای pdf
2هفته آخر ماه نهم: در این دو هفته باید میوه را به صورت آب میوه تازه و در منزل تهیه گردد. همچنین باید از میوه های فصل باشد. ابتدا و در روز اول با یک قاشق مربا خوری آب میوه ، همراه با یک قاشق مرباخوری آب سالم و ساده شروع کرده کم کم به 6 قاشق مربا خوری آب میوه خالص در روزهای بعد برسد.
2هفته اول ماه دهم: در این زمان به جای آب میوه از میوه های مجاز استفاده (پوست و هسته جدا شده و با پشت قاشق نرم گردد.)
2هفته آخر ماه دهم و ماه یازدهم و دوازدهم: تنوع غذا در تهیه سوپ ، کته ، پوره ، … رعایت شود. همچنین با توجه به اشتهای کودک می توان به مقدار غذای هر وعده او اضافه کرد . توصیه می شود که هنوز از دادن غذاهای سفره خانواده به علت داشتن نمک و چاشنی اجتناب شود.
باید از دادن مواد غذایی زیر به کودک خود تا پایان یکسالگی اجتناب کرد:
– 1 مواد غذایی که ممکن است در شیر خوار زیر یکسال ایجاد حساسیت کند. مانند: شیر گاو(جوشاندن شیر در تهیه فرنی ، مقدار ماده حساسیت زای موجود در شیر را کمتر می کند.) ، سفیده تخم مرغ، انواع توت (توت سفید، توت فرنگی ، تمشک) ، کیوی ، آلبالو، گیلاس ، خربزه ، بادام زمینی ، اسفناج به علت وجود نیتریت.
– 2 مواد غذایی که ممکن است باعث خفگی شیرخوار شود. مانند: کشمش، حبه انگور، ذرت، تکه های سوسیس،آجیل، تکه های سفت و خام سبزی ها، هویج و تکه های گوشت.
– 3 مواد غذایی که ممکن است سبب بی قراری کودک شود. مانند: قهوه یا چای پر رنگ. به طور کلی دادن علاوه بر مواد فوق از دادن پنیر، شکلات، میگو،فلفل، ادویه جات، ترشی ها، نمک، نوشابه های گازدار، عسل غیر پاستوریزه(مسمومیت بوتولیسم)، آب میوه های صنعتی ، خربزه، کیوی، لپه، نخود و کلم به کودک خودداری کنید.
– 4 استفاده از عسل پاستوریزه اشکالی ندارد.
برنامه های غذایی کودک در سال دوم: دادن تغذیه با شیر مادر : شیر مادر بعد از غذا ( در سال دوم زندگی باید ابتدا به کودک غذا داده سپس با شیر مادر تغذیه نمود . /( دفعات تغذیه 6-5 بار در روز/ هنوز باید در غذا تغییراتی داد تا هضم راحت تر شود. ( مثلا کته را با پشت قاشق نرم کرده یا سیب زمینی را با آبگوشت نرم کرده)/ نیاز کودک به pro و Ca توسط شیر مادر و مقداری ماست پاستوریزه که در روز می خورد برآورده می شود./ سفیده تخم مرغ کم کم به غذای کودک اضافه می شود. به تدریج یک سفیده کامل و می توان یک روز در میان یک تخم مرغ کامل به کودک داد./ باید
توجه داشت که معده کودک هنوز کوچک است و نباید با میوه و آب میوه پر شود. ( آب میوه در حجم کم مصرف شود. میوه 3-2 بار در روز.)/ در 1 تا 2 سالگی تنقلاتی مثل پفک، شکلات ، چیپس هنوز جایی ندارد/ قطره آهن و مولتی ویتامین تا پایان 2 سالگی باید انجام شود/ برای مقوی کردن غذای کودک ، اضافه کردن شکر به غذا به علت عادت کردن ذائقه کودک به غذای شیرین توصیه نمی شود. می توان از کره یا روغن به علت میزان انرژی زیاد با حجم کم استفاده کرد./ برای مغذی کردن غذای کودک می توان از سبزیجات برگ مثل اسفناج ، جعفری و گشنیز ، هویج و کدو تنبل و آرد غلات جوانه زده ، استفاده نمود.
روش های مقوی و مغذی کردن غذای کودک:
الف) مقوی کردن یا افزایش انرژ ی غذای کودک: این کار با افزودن انواع روغن ها ( روغن زیتون، روغن مایع و یا کره به اندازه یک قاشق مرباخوری) به غذا ها صورت می گیرد این کار باعث نرمی غذا شده و خوردن آنرا برای کودک راحت تر می کند.- قند و شکر انرژی غذا را زیاد
می کند ولی مصرف آنها برای جزوه ایمنی و بهداشت حرفه ای زیر یک سال توصیه نمی شود چرا که ذائقه او به طعم شیرینی عادت کرده و زمینه ای برای بروز مشکلاتی مثل چاقی و دیابت در بزرگسالی خواهد شد.
ب- روش های مغذی کردن غذای کودک:
– افزایش پروتئین غذای کودک: افزودن مقداری گوشت به غذای کودک/ افزودن مقداری از انواع حبوبات مانند عدس، لوبیا و… به غذای کودک ( حبوبات بعد از 8 ماهگی به غذای کودک اضافه شده و بهتر است پوست گرفته شود)/ افزودن تخم مرغ آب ( )
– : ( ) / ( ) / :
– – – – – – – – :
( ) () –
فهرست مطالب