جزوات رنگی و تایپ شده بیومکانیک ورزشی
دکتر نمازی زاده دانشگاه پیام نور مدرسان شریف علمی کاربردی حی علمی کاربردی صادقی دانشگاه آزاد وحید مقدم کاردانی امیر سرشین
( : ً ( : ً می شود.
همچنین است ضعف عضلات ریز داخل کف پائی و به تدریج حذف آنان در مراحل نهائی اعمال نیرو یعنی ضربه پاشنه و جدا شدن انگشت شست که در اثر پوشیدن کفش های تنگ و پنجه باریک به وجود می آید. به همین ترتیب کفش هائی که دچار سائیدگی شده اند و یا از جنس مناسبی در کف برخوردار نبوده نیز بدلیل آنکه خاصیت ضربه گیری نداشته و یا نمی توانند اصطکاک لازم را برای پیشروی فراهم آوردند و یا در کفش های پهن و گشاد و یا پوشیدن جوراب های بیومکانیک که موجب سر خوردن و لغزش پا در درون کفش شده و لزوماً به افت نیروی رانش تولید شده به وسیله عضلات منجر می شود نیز از مواردی است که می توان بدان اشاره نمود.

بیومکانیک ورزشی
روش هاي ارزیابي و تشخيص
در شناسائی و تشخیص اولیه افراد که به منظور ارائه برنامه های اصلاحی و یا معرفی آنان برای پیگیری های جدی و پیشرفته به پزشکان متخصص صورت می گیرد. می توان از روش های پیشنهادی ساده و قابل دسترس ذیل استفاده کرد.
۱( روش ترسیم نقش پا با استفاده از پودر تالک و سایر پودرهای بهداشتی: کف پای آزمودنی آغشته به پودر سفید شده و سپس بر روی یک سطح صیقلی مشکی که در آن خط پیشرفت مشخص شده باشد ،راه می رود. با کشیدن دو خط موازی از مرکز پاشنه ها به طرف جلو و عبور از شست پا می توان به اندازه گیری عرض گام، طول گام و زاویه شست پا به خارج اقدام نمود. در صورت امکان می توان از صفحات مخصوصی که برای این کار ساخته شده است و به وسیله آن می توان نقاطی از پا را که فشار زیادتری روی آنها وارد می شود مشخص کرد، استفاده نمود.
۲( قرار دادن جا پا در یک مسیر برطبق استانداردهای ذکر شده با استفاده از کفی های کفش، یا بریدن قطعاتی از موکت. در این روش از آزمودنی خواسته می شود با سرعت متناسب و به حالت معمولی بر روی جا پاهای استاندارد قدم گذاشته و راه برود. معاینه گر می تواند از طریق مقایسه، پا را ارزیابی نماید.
%( مشاهده فرد از نمای پشت، بیومکانیک و پهلو و کنترل هر یک از اندام ها و مراحل مذکور و مقایسه آن با وضعیت مرجع.
4( بررسی وضعیت کفش و مشاهده سائیدگی آن. به طور طبیعی باید ناحیه جزوه بیومکانیک ورزشی پاشنه و لبه کناری کفش دارای سائیدگی مختصر باشد و نیز ناحیه انگشت شست پا اندکی سائیده شده باشد. معمولاً سائیدگی ها به طور کاملاً قرینه و مشابه در هر دو کفش دیده می شوند.
5( بررسی وضعیت طبیعی مفاصل و اندام به ویژه پا از نظر تغییر شکل های غیر طبیعی مفصل مچ و انگشتان و نیز تغییر رنگ ارغوانی طبیعی پوست و از دست دادن لطافت و نرمی آنان که معمولاً در نقاطی که به طور غیرطبیعی در معرض فشار و تحمل وزن قرار گرفته اند دیده می شود. همچنین وجود انواع پینه ها در کناره داخلی انگشت شست و انگشت کوچک، در سطح روئی پا و روی انگشت کوچک و نیز رشد استخوانی اضافی که به ویژه در سر و قاعده پنجمین استخوان کف پائی و در قسمت خارجی پا دیده می شود.
برنامه ریزي و ملاحظات اصلاحي
هدف برنامه های اصلاحی به ویژه در سطح مدارس و جوانان مشتمل بر شناسائی، آموزش پیشگیری و بهبود و اصلاح ناهنجاری ها می باشد. در این راستا شناسائی و آموزش وضعیت صحیح افراد نیازمند، گام های نخستین هر برنامه اصلاحی می باشند که می بایست در این برنامه نیز لحاظ شوند. شناخت دقیق و مشخص موضع راه رفتن غیرطبیعی، بیش از هر امری محتاج دقت، صبوری معاینه گر و در بسیاری مواقع نیازمند زمان و مشاهده ناآگاهانه فرد می باشد.
پس از تشخیص، ارائه حرکات تقویتی به عضلات ضعیف، تجویز حرکات انعطافی به عضلات بیومکانیک شده و حرکات جنبش پذیری و تحرک بخش به مفاصلی که به محدودیت حرکتی مبتلا شده اند و بالاخره توصیه های بهداشتی و آموزشی برای حفظ وضعیت صحیح راه رفتن و استفاده از پوشاک و تجهیزات مناسب و تا حد امکان راهنمائی فرد برای پرداختن به ورزش هائی که هم جنبة نشاط بخشی و هم جنبه های درمانی را شامل گردد از مهمترین این موارد خواهد بود.
نشستن
مدت زمانی را که آدمی چه در حال استراحت و چه در زمان انجام امور در وضیت نشسته به سر می برد، مجموعاً بیشتر از وضعیت ایستاده است و همین امر می تواند در شکل گیری وضعیت بدنی به ویژه در سنین رشد موثر باشد.
نشستن بر روي صندلي
اکنون استفاده از انواع صندلی عمومیت یافته است. به طور کلی صندلی ها به انواع صندلی های رسمی )اداری( و تشریفاتی )استراحتی( تقسیم می شوند مانند صندلی های اداری و مبل. مهم آن است که هدف از «بیومکانیک » نوع «نشستگاه» را تعیین می کند، مثلاً صندلی های اتومبیل، زین اسب سواری، صندلی مطالعه هر یک به منظوری مورد استفاده قرار می گیرد. هرچند علی رغم آنکه طی بیست تا سی سال اخیر، متوسط قد بچه های مدارس 4 تا 8 سانتیمتر افزایش یافته متاسفانه صندلی ها و میزها تغییرات متناسبی نیافته اند.
به طور کلی هدف از نشستن، ذخیره انرژی و کاستن از فشارهائی است که در حالت ایستاده بدن تحمل می کند. نشستن صحیح باعث کاهش تنفسی شکمی و فشار وارده بر احشاء شکمی و تناسب جریان خون پاها می شود.
دانلود جزوه بیومکانیک ورزشی رایگان خلاصه کتاب pdf
توجه به مطالب کلی زیر که مبتنی بر مسائل بیومکانیکی است بر اطلاعات ما در مورد نشستن می افزاید. با وجود آنکه با کاهش ارتفاع و پائین آمدن مرکزثقل به حدود مهره نهم پشتی و افزایش سطح اتکاء نگهداری قائم بالاتنه ساده تر می شود و از نیروی کشش ثقل کاسته میشود، لکن همواره باید اصل نگهداری قائم بالاتنه و سر و گردن و عبور خط فرضی ثقل از مرکز بالاتنه رعایت شود. همچنین توجه به این نکته ضروری است که در هنگام نشستن فشار وارده بر دیسک ها به ویژه مهره های چهارم و پنجم کمری نسبت به حالت ایستاده بیشتر است.
كيگان)نام محقق( دريافت، فردي كه بر روي صندلي به جلو متمايل مي شود فشار بر روي بخش جلوئي مهره ،گاه به 55 تا 055 كيلوگرم مي رسد و اين امر مي تواند موجب برجسته شدن كتف ها، خم شدن تنه و ساير نابهنجاري هاي ستون فقرات شود. نشستن و برخاستن را ميتوان براي سهولت مطالعه به سه مرحله زير تقسيم كرد:
0-نحوه فرود آمدن ۲- نحوه نشستن و استقرار یافتن %-نحوه برخاستن
لازم به ذکر است که غالباً مرحله اول از اهمیت بیشتری برخوردار است. درباره هر یک از مراحل مذکور به اختصار میتوان نکاتی را متذکر گردید که مهمترین آنها به شرح ذیل می باشد:
در مرحله اول توجه بر آن نیست که چه نوع صندلی مورد استفاده قرار گیرد. )اداری، دارای دسته یا مبل …( بلکه مهم آن است که هنگام فرود آمدن، مرکز ثقل و بالاتنه با کنترل و به آرامی فرود آید و از ارتفاع رها نشود که جلوگیری از ضایعات ستون فقرات و زیبائی و موزون بودن حرکات از بیومکانیک آنست. بهرحال مهم آن است که فرد با کنترل فرود آید نه اینکه خود را رها نموده و به اصطلاح «سقوط» نماید.
چرا نشستن بر روی صندلی های جزوه بیومکانیک ورزشی به مراتب راحت تر از صندلی های راحتی است، زیرا دارای سطح اتکاء مناسب و کم انعطاف و بلند است و نیز دارای دسته و فاصله مناسب و فضای کافی بین پایه و میز است .
همچنین وضعیت های قائم بالاتنه و حالت طبیعی قوس ها، به دلیل سفت بودن سطح اتکاء صندلی، داشتن پشتی و گاه زیرپائی، بهتر حفظ می شود( در اینگونه صندلی ها لازم است در موقع فرود، یک پا عقب تر در فاصله دو پایه قرار گرفته و وزن بدن همراه با خم شدن مفاصل بر روی پای عقب و نشیمنگاه به بیومکانیک فرود آید. از دسته صندلی برای کاهش شتاب و انتقال وزن به پای عقب استفاده می شود. پای عقب را پای فعال گویند در صورت نبودن دسته صندلی، بالاتنه به جلو و باسن به عقب می آید. افراد مسن و سنگین تر مشکل بیشتری دارند.

دانلود رایگان خلاصه کتاب بیومکانیک ورزشی pdf
بحث درباره مرحله دوم با توجه به نوع صندلی متفاوت است. اما صحیح آن است که فرد به حالت قائم نشسته به پشتی تکیه دهد و زایه گودی کمری خود را کم کند. با استفاده از پشتی صندلی که تمامی پشت وی را پوشش می دهد، به حمایت بالاتنه خود اقدام کند. همچنین رعایت زوایای مطلوب در مفاصل بسیار حائز اهمیت است. در یک بیان کلی می توان گفت، بهترین وضعیت استقرار، بر روی زین اسب بیومکانیک به چشم می خورد که ران ها خم و از یکدیگر دور شده اند و بالاتنه به حالت قائم قرار دارد. پرهیز از نشستن های مداوم و ممتد و تغییر حالت بدن و جابجائی وزن از نکات قابل توجه در این مرحله است.
در مرحله سوم که به نظر ساده تر می رسد. باید اصول مربوط به نشستن عکس شود بدان معنا که هنگام بلند شدن یک پا عقب و یک پا جلو باشد، در این صورت فرد آمادگی بیشتری برای راه رفتن و حرکات بعدی دارد. کمک گرفتن از دسته های صندلی و دادن بالاتنه به جلو نیز موجب تسهیل بلند شدن می شود.
استانداردهاي ميز و صندلي
«ارگونومی» یا مهندسی انسانی علمی است که طراحی ابزار و وسایل مورد نیاز برای کار و زندگی انسان را مورد مطالعه قرار میدهد .«مهندسی انسانی» در واقع به مناسب سازی ابزار و محیط کار و زندگی با توجه به توانائی ها و نیازهای انسان می پردازد. طراحی میز و صندلی ها و ارائه استانداردهائی برای ارتفاع و شکل آنها، همواره مورد بحث این رشته بوده است. نکات ذیل اشاره به برخی از نتایج تحقیقات این رشته دارد. توجه شود که مختصات ذیل برای افرادی با قد متوسط ۱51 سانتیمتر ذکر شده است:
۱( میز باید حداقل نصف قد شخص ارتفاع داشته باشد) 51 تا ۹1 سانتیمتر برای بزرگسالان(
۲( صندلی حداقل یک سوم قد شخص ارتفاع داشته باشد )81 تا 01 سانتیمتر برای بزرگسالان(
%( نشیمنگاه صندلی ۱8-۱1 درجه شیب رو به جلو داشته باشد که با استفاده از یک بالشتک کوچک، می توان سر خوردن فرد را خنثی نمود. سطح میز باید ۱8-۱1 درجه نسبت به افق و به سمت فرد شیب داشته باشد.
4( در زیر پاها یک سطح شیبدار به طرف پائین گذاشته شود تا وزن ساق ها و ران به طور عمود بر روی کف پا وارد نشده و از فشار بروی بافت های نرم ران کاسته شود.
8( به هنگام مطالعه سطح صورت با سطح میز جزوه اصول و مبانی تربیت بدنی و مماس نباشد. بلکه با جزوه بیومکانیک زاویه به سطح میز نگریسته شود.
0( بهترين زواياي مفاصل به هنگام نشستن عبارت است از:
-زاویه استخوان ران با تنه 01 درجه
-دور شدن رانها 1% درجه
رعایت زوایای فوق موجب خواهد شد که کمر فقط ۱1 درجه به جلو خم شود.
افراد با توجه به وضعیت بدنی، عادت، فرهنگی و اجتماعی … روش های متفاوتی را بر می گزینند. به همین دلیل است که معمولاً نمی توان روش خاصی را به افراد توصبه نمود، زیرا عوامل فوق هر یک در اتخاذ وضعیت موثر هستند. معمولی ترین روشهای نشستن بر روی زمین، نشستن چهار زانو، دو زانو )حالت نماز(، قورباغه ای، بر روی یک پا و با زانوهای خم در سینه می باشد که هر یک از آنها ویژگی های خاص خود را داراست. به طور کلی هرچه ارتفاع بالاتنه بیومکانیک و وزن آن سنگین تر باشد و یا انعطاف پذیری فرد کم باشد، نشستن به گونه مطلوب نیز صورت نمی گیرد. برای نشستن و برخاستن می توان همان سه مرحله، فرود، استقرار و برخاستن را عنوان کرده و همان اصول کلی که در مراحل نشستن بر روی صندلی بیان گردیده را نیز مطرح نمود:
– در نشستن های بیومکانیک ، افراد باید از انعطاف پذیری خوبی در عضلات نزدیک کننده و گروه نازک نی برخوردار باشند و با تعویض پای زیر و رو، از فشار به صورت ممتد بکاهند. همچنین وزن بدن را به طور مساوی بر روی سطح اتکاء و عضلات سرینی تقسیم نمایند.
– در نشستن های دو زانو هم به نظر می رسد، بالاتنه در بهترین وضعیت قائم قرار داشته و عبور خط ثقل به گونه ای مطلوب تر صورت می گیرد. هرچند انعطاف مطلوب عضلات چهار سر ران و کشش پذیری رباط های ً – )( ً – – )(. – ً
فهرست مطالب