جزوه رنگی و تایپ شده فرزکاری ۱
اين ماشین فرز از انواع فرز زانويي است كه برای تولید قطعه با تعداد كم يا زياد قابل كاربرد مي باشد.ً )( )——( :
————)( – –:
—-––واحد نام
222 در 1222 mm ابعاد سطح میز
612 mm كورس حركت طولي میز
222 mm كورس حركت عرضي میز
222 mm كورس حركت عمودی میز
2/223 mm دقت ورنیه فلكه دستي حركت طولي
3 عدد تعداد شیارهای تي شكل میز
12 mm عرض شیارهای تي شكل
63 mm فاصله بین شیارهای تي شكل
222 mm كورس حرک دستي كشويي
± 12 درجه دوران به چپ و راست كله گي
به جلو
به عقب +23 -32 درجه انحراف به جلو و عقب كله گي
362 درجه دوران مجموعه كشويي و كله گي
ISO 40 – مخروط محور اصلي
12 mm قطر بوش محور اصلي
132 mm كورس حركت دستي عرضي میز
سرعتهای دوراني چپ و راستگرد
پله ای با دو محدوده انتخاب محدوده 1 :
12-123-112-232و 222 محدوده 2 :
632-1222-1222-2222 و 3132 محدوده سرعت دوراني
2/2 كیلو وات توان در حداكثر سرعت موتور
2/13 – 2/21 – 2/22 mm/min سرعت پیشروی بوش محور اصلي
با اهرم 1 وضعیتي يا اهرم دستي – پیشروی دستي محور اصلي
با اهرم دستي – قفل حركت پیشروی محور اصلي
به كمک میله رزوه شده – بستن ابزار
1673 mm ابعاد كلي دستگاه )طول(
1633 mm ابعاد كلي دستگاه )عرض(
2112 mm ابعاد كلي دستگاه )ارتفاع(

دانلود جزوه فرزکاری ۱
1313 Kg وزن تقريبي ماشین
37/2 كیلو وات- 3222 دور بر دقیقه – موتور حركت پیشروی طولي
2/2 كیلو وات- 1322 دور بر دقیقه – موتور محرک حركت دوراني
تسمه و پولي – سیستم انتقال حركت دوراني
2/2373 – حداكثر نسبت انتقال دوران
2/2222 – حداقل نسبت انتقال دوران
1-1( حمل ونقل و زيرسازی
برای حمل و نقل آسان، يک پايه چوبي به ماشین پیچ شده است و برای مسافتهای طولاني ماشین درون يک جعبه چوبي نیز قرار مي گیرد.تمام سطوح ماشین با يک روغن محافظ پوشانده شده است.توصیه میگردد قبل از باز كردن جعبه و پايه چوبي آن ماشین را به نزديكي محل استقرار دائمي آن منتقل نمايید.برای انتقال دستگاه درمسافتهايكوتاه میتوانید از جرثقیل يا میله های غلتان استفاده نمايید.
برای بلند كردن ماشین با جرثقیل از طنابهای جزوه فرزکاری ۱ و مطابق شكل روبرو استفاده نمايید.بین ماشین و طنابها قطعات چوبي قرار دهید تا اجزای ماشین صدمه نبینند.
برای انتقال با میله های غلتانبايد بسیار دقت نمود.
توجه كنید كهپايه چوبي ماشین حتماًبه آن متصل باشد.
زيرسازی )فونداسیون( ماشین برابر تصوير زير است.بتن مورد استفاده در زيرسازی بايد دارای
چگالي322 كیلوگرم بر مترمكعب باشد و عمق زيرسازی نیز به مقاومت زمین استقرار ماشین بستگي دارد.
ماشین بعد از بتن ريزی بروی زيرسازی قرار مي گیرد و ريلهای افقي و عمودی آن تراز مي شود )تلرانس موقعیت افقي ماشین 2023 میلیمتر بر متر است(.برای قرار دادن ماشین بروی فونداسیونپیچهای زيرسازی درون سوراخهای پايه ماشین قرار مي گیرد و با مهره محكم مي شود.
2-1( شرح ساختمان ماشین و نحوه كار با آن اين ماشین دارای نه بخش است :
o بسترو پايه
o موتور،جعبه دنده و سیستم انتقال حركت سرعت دوراني o موتور و جعبه دنده حركت پیشروی o زانويي o میز o كشويي افقي o واحد خنک كاری o واحد روغنكاری o واحد الكتريكي الف(بستر و پايه
بستر )محل استقرار ماشین بروی فونداسیون( و پايهه يها سهتونبطور يكپارچه ريخته گری شده اند.بستر دارای چهار سوراخ است تا بتوان آنرا به پیچهای موجود در فونداسیون محكم كهرد .سهطحAبرای قرار گرفتن تارت،پرداخت شده است.درون پايهمیله هايي كار گذاشته مي شودكه باعث افزايش استحكام آن مي گردد.
ب(موتور، جعبه دنده و سیستم انتقال حركت سرعت دوراني
حركت دوراني از طريق موتور 2/2 كیلو وات 1322 دور بر دقیقه و به كمک يک سیستم تسمه و پولي به گیربكس سرعت دوراني منتقل مي گردد.
جزوه فرزکاری ۱ دانلود رایگان خلاصه کتاب pdf پی دی اف
در جعبه دنده سرعت دوراني چهار چرخدنده Z1, Z2 , Z3 , Z4 وجود دارند كه دو چرخدنده Z1 , Z4 در روی يک كشويي و به كمک اهرم 223 به طرف بالا و پايین حركت كرده با چرخدنده Z2 , Z3درگیر مي شوند. با اين چهار چرخدنده دو سرعت مختلف حاصل مي گردد.
با حركت دادن تسمه و تنظیم آن بروی پنج پولي موجود مي توان پنج سرعت مختلف به جعبه دنده منتقل نمود بنابراين بطوركلي ده سرعت دوراني در اين ماشین فرز قابل تنظیم است. )پنج سرعت از پولیها كه توسط جعبه دنده در دو محدوده سرعت تغییر مي كنند(
برای تغییر محل تسمه، درپوش محفظه تسمه و پولي)سمت چپ كله گي( را برداريد و اهرم 226 را آزاد كنید تا موتور جابجا شده تسمه نیز آزاد گردد. بعد از تنظیم تسمه، اهرم 226 را محكم كنید و درپوش محفظه را ببنديد.مقدار سرعتهای دوراني و موقعیت تنظیم آنها سمت راست كله گي نصب شده است.
توجه نمايید كه برای تغییر محل تسمه محور اصلي بايد كاملاً متوقف گردد و برای احتیاط ماشین خاموش شود.برای متوقف كردن كامل محور اصلي اهرم000 را به بیرون بكشید و نگاه داريد.
ج(موتور و جعبه دنده حركت پیشروی
1(پیشروی عمودی محور اصلي
همانطور كه در شكل زير سمت راست ديده مي شود چرخدنده 212 كه بروی محور خروجي جعبه دنده قرار دارد محرک پیشروی محور اصلي است.حركت از اين چرخدنده به چرخدنده 213 و پیچ حلزون 216 و چرخدنده حلزوني 221 منتقل مي شود.سپس اين حركت به كمک چرخدنده های 222 و 223 و 226 با يكي از نسبتهای 13 به 21 يا 22 به 22 يا 21 به 13 منتقل مي گردد.چرخدنده 221 با چرخدنده 231 )در شكل زير سمت چپ( كه بروی يک كشويي قرار دارد درگیر میشود و حركت را به پیچ حلزون 237 و جزوه فرزکاری ۱ چرخ حلزون 237 مي رساند و بالاخره از طريق محور عرضي IVپیشروی توسط چرخ حلزون روی اين محور به دنده شانه ای بوش محور اصلي و در نتیجه محور اصلي منتقل مي گردد.
جهت حركت پیشروی محور اصلي توسط چرخدنده كشويي 231 تنظیم میگردد. با جابجايي چرخدنده 231 اين چرخدنده با چرخدنده 223 )بروی محور III( درگیر مي شود.تبديل جهت حركت پیشروی با بیرون كشیدن يا داخل بردن محوری دكمه 231 انجام مي گردد )شكل بالا(
پیشروی دستي خشن با چرخاندن اهرم 273 تأمین میشود كه سمت چپ محور اصلي بروی محفظه جعبه دنده قرار دارد و دارای مهره قفل 222 مي باشد.در طول حركت خودكار پیشروی اهرم 273 نبايد بچرخد برای همین آنرا به آرامي بیرون بكشید تا آزاد شود)شكل صفحه بعد(.
پیشروی دستي ظريف به كمک فلكه 233)شكل صفحه قبل( تأمین مي گردد و به كمک چرخ حلزون 233)شكل بالا( به محور عرضي و از آنجا به بوش محور اصلي منتقل مي گردد.

فرزکاری
2(پیشروی میز
اين دستگاه در دو راستای طولي و عرضي میز قابل تجهیز به موتور و جعبه دنده سرعت پیشروی است.در مدلهای جديد هر دو جعبه دنده بروی دستگاه قرار داده شده است.اين دو جعبه دنده به همراه موتور خود در كنار میز قرار داده مي شوند.بروی هر جعبه دنده اهرم سه وضعیتي قرار دارد كه وضعیت حركت پیشروی را تعیین مي كند.در جعبه دنده حركت طولي اين اهرم حركت جزوه مدیریت پروژه و حركتهای پیشروی يک و دو را تعیین مي كند.بروی اين جعبه دنده جدول و سه كلید انتخاب گر وجود دارد كه با تغییر اين سه كلید برابر با جدول سرعتهای پیشروی مختلفي حاصل مي گردد.پس از تعیین مقدار سرعت و قرار دادن اهرم سه وضعیتي جعبه دنده در وضعیت مورد نظر ،دكمه راه انداز حركت پیشروی را از روی صفحه كلید فشار دهید تا میز در راستای طول حركت كند.در راستای عرضي نیز مشابه سیستم پیشروی طولي يک اهرم سه وضعیتي وجود دارد.همچنین دكمه ای برای روشن يا خاموش كردن موتور پیشروی تعبیه شده است. به عبارت ديگر روشن و خاموش كردن موتور پیشروی عرضي از روی خود جعبه دنده انجام مي شود همچنین باچرخاندن يک كلید چرخشي مقدار سرعت پیشروی عرضي كم و زياد مي گردد.
د(زانويي
زانويي در حقیقت تكیه گاهي است كه كشويي عرضي و میز روی آن قرار گرفته اند.زانويي مي تواند بروی راهنماهای عمودی ماشین به بالا و پايین حركت نمايد.اين كار با چرخاندن اهرم هندلي 222 انجام مي گردد كه دوران را به چرخدنده جزوه فرزکاری ۱ مخروطي و در نهايت به پیچ 223 منتقل مي كند.به كمک اهرم و میله 211 زانويي بروی راهنماهای عمودی قفل مي شود و جابجايي عمودی آن امكان پذير نخواهد بود.
ه(میز
سطح كارگیر میز ماشین فرز 222 در 1222 میلیمتر است و 3 شیار تي شكل 12 میلیمتری دارد كه برای بستن قطعه كار استفاده مي شوند.حركت طولي میز به كمک مكانیزم پیچ و مهره انجام میشود.پیچ طولي میز به كمک فلكه خود يا با پیشروی خودكار مي چرخد.در راستای عرضي نیز میز زماني جابجا میشود كه پیچ عرضي میز تحريک گردد.حركت عرضي با واحد پیشروی خودكار نیز قابل اجرا است كه به درخواست مشتری اين واحد نصب مي گردد.در هر دو جهت طولي و عرضي میله هايي برای قفل میز در هر دو راستا و در كنار ريلهای حركتي وجود دارند. توجه كنید كه قبل از حركت میز اهرمهای قفل آزاد باشند تا به اجزای متحرک ماشین صدمه ای وارد نگردد.
و(كشويي افقي
كشويي بروی يک تارت قرار دارد.تارت نیز توسط پیچهای M16به پايه متصل شده است با باز كردن اين پیچها تارت را مي توان دوران و در موقعیت مناسب قرار داد.در بخش بالايي تارت راهنماهای دم چلچله وجود دارند كه بروی آنها كشويي را مي توان در موقعیت مورد نظر مقابل میز ماشین جابجا نمود.كشويي با اهرم 212 و به كمک يک سیستم چرخ و شانه جابجا مي گردد.پس از جابجايي كشويي بايد پیچهای M16محكم شوند.
كله گي فرز در قسمت جلوی كشويي با چهار پیچ محكم مي گردد كه در مهره های لقمه ای شكل213 پیچ شده اند.برای چرخش كله گي فرز به چپ و راست ابتدا بايدهرچهار پیچM12پنجاه و پنج سانتي بطور يكسان و همزمان توسط آچار رينگي يا تخت آزاد شوند )آنها را زياد شل نكنید چرا كه احتمال جدا شدن كله گي وجود دارد( سپس پیچ حلزون 226 با آچار رينگي دوران داده مي شود.پیچ حلزون چرخ حلزون 212 و در نتیجه كله گي فرز را به دوران وامي دارد.بعد از دوران به میزان معین مجددا پیچهای M12 را محكم كنید.برای عمود كردن كله گي نیز ابتدا پیچها را آزاد كرده و پیچ حلزون را بچرخانید تا كله گي در موقعیت عمودی قرار گیرد. تعامد كله گي بر میز را با يک گونیای دقیق، بررسي و در نهايت پیچهای M12را محكم كنید.
ز(واحد خنک كاری
مخزن مايع خنک كننده در بستر دستگاه تعبیه شده است و پمپ مايع خنک كننده نیز درون بستر قرار دارد.با باز كردن پیچهای جعبه برق كه در پشت ستون قرار دارد جعبه برق بروی دو لولا دوران كرده و كنار میرود.به اين ترتیب دريچه مخزن مايع خنک كاری ديده مي شود.هر شش ماه يكبار اين مخزن را تمیز و مايع خنک كنندهرا تعويضنمايید.همچنین صافیهای موجود بروی بستر را تمیز كنید تا جريان مايع خنک كننده به راحتي امكان پذير باشد.
ح(واحد روغنكاری
اين مجموعه شامل يک پمپ دستي و مخزن و لوله های انتقال دهنده روغن مي باشد كه سمت چپ میز بروی زانويي نصب شده اند. روغن بطور دستي پمپ مي شود و به محلهای روغنكاری كه اجزای متحرک ماشین هستند منتقل مي گردد.روغنكاری راهنماها و پیچ ومهره ها نیز با پمپ دستي انجام مي شود لذا هر روز قبل از آغاز به كار، دستگاه بايد توسط پمپ دستي دستگاه روغنكاری شود.روغنكاری چرخدنده ها،ياتاقانها و كشويیها با پاشش روغن انجام مي گردد.جعبه دنده حركت دوراني و جعبه دنده حركت پیشروی طولي میز هم نبايد خالي از روغن باشند لذا بررسي روغن نماهای موجود بروی اين دو جعبه دنده قبل از شروع بكار با دستگاه الزامي است.
ک(واحد الكتريكي
اين واحد شامل تابلوی برق،الكتروموتورها و صفحه كلید كنترل است.با روشن كردن جزوه فرزکاری ۱ اصلي A1كه يک كلید سلكتوری است و بروی جعبه برق سمت چپ ماشین قرار داردبرق وارد ماشین مي شود.دكمه های فشاریS4 , S3برای راه اندازی حركت دوراني بصورت راستگرد و چپگرد هستند. سرعت دوراني با كلید
S2 متوقف مي گردد. قبل از اتصال ماشین به برق، سیم اتصال به زمین را وصل كنید.
كلیدهای صفحه كنترل به شرح زير مي باشند :
H1 چراغ سیگنال كه نشان دهنده ورود برق به ماشین فرز است.
S1 دكمه توقف اضطراری
S3 دكمه راه اندازی حركت دوران محور اصلي در جهت عقربه های ساعت
S2 دكمه توقف حركت دوراني محور اصلي S4 دكمه راه اندازی حركت دوران محور اصلي در جهت خلاف عقربه های ساعت S7 دكمه راه اندازی حركت پیشروی میز )از راست به چپ در طول و از جلو به عقب در عرض(
S6 دكمه توقف حركت پیشروی میز S8 دكمه راه اندازی حركت پیشروی میز )از چپ به راست در طول و از عقب به جلو در عرض( Q5 دكمه انتخاب كننده )سلكتور( راستای حركت پیشروی میز )طولي يا عرضي( H3 دكمه پیشروی سريع
S5 دكمه راه اندازی و توقف پمپ جزوه فرزکاری ۱ خنک كاری
بخش دوم
يادآوري
2( يادآوری
با توجه به اينكه مباحث كارگاه ساخت و تولید مقطع ديپلم پیش زمینه مباحث درس فرزكاری يک و دو مقطع كارداني مي باشند در اين بخش يكبار ديگر اين مطالب بطور خلاصه بررسي مي گردند.
1-2( مقدمه
روشهای ساخت و تولید قطعات صنعتي را مي توان به دو گروه با براده برداری و بدون براده برداری تقسیم نمود. در گروه اول به كمک ابزارهای ويژه ،مقداری از ماده قطعه كار جدا يا بريده میشود تا قطعه صنعتي مورد نظر تولید گردد. اين گروه كه شاخه ماشین ابزار نیز در آن طبقه بندی مي گردد شامل روشهای براده برداری دستي و ماشیني است كه عموماً مباحث فلزكاری )اره كاری، سوهانكاری، قلاويزكاری و …( در گروه روشهای دستي بررسي مي شوند. اما روشهای براده برداری ماشیني از توان و قابلیت تولید بالاتری برخوردار هستند و لذا كاربرد گسترده ای نیز دارند.
در قرن هجدهم میلادی بیشتر قطعه هايي كه ساخته مي شدند از جنس چوب بودند و ماشینكاری فلز بسیار محدود و ابتدايي بود. تا قرن 11 میلادی فلزكاری پیشرفت اندكي داشت تا اينكه با اختراع ماشین بخار و سپس الكتريسیته توان لازم برای ماشین كاری فلز در اختیار قرار گرفت. بعد از اين دو اختراع بود كه ماشینهای ابزار بطور قابل ملاحظه ای توسعه يافتند. در اوايل قرن 11 ماشینكاری بسیار كند انجام مي شد و مثلاً برای صفحه تراشي يک صفحه آهني با مساحت 3/1 متر مربع يک روز كامل كاری وقت لازم بود.
در قرن 21 با اطمینان میتوان گفت روشهای براده برداری ماشیني به دو گروه سنتي )قديمي( و پیشرفته قابل تقسیم میباشند.
ماشینهای براده برداری سنتي ماشین های ابزار پايه ای هستند كه جزوه فرزکاری ۱ در طول قرن 11 میلادی اختراع شده گسترش يافتند. ماشین تراش، صفحه تراش، مته كاری و فرز از جمله اين ماشینها بحساب مي آيند كه بعلت كارايي بالا و قیمتهای نسبتا ارزان هنوز هم از ماشینهای اساسي كارگاههای براده برداری محسوب مي گردند.
تفاوت اصلي بین ماشینهای ابزار قديمي در نحوه حركتهای اصلي ابزار و قطعه كار نسبت به يكديگر است.
بعنوان مثال در ماشینهای تراش، ابزار حركت خطي و قطعه كار حركت دوراني دارد اما در صفحه تراش، ابزار و قطعه كار هر دو دارای حركت خطي هستند.
ساخت ماشین فرز در زمینه توسعه ماشین ابزار پیشرفت مهمي بحساب مي آيد.اين ماشین كه در اصل از تغییر طرح اولیه ماشین تراش بوجود آمد در بین ماشینهای ابزار سنتي از ماشینهای انعطاف پذير و دقیق محسوب میشود. فرز لفظ آلماني فرزكاری است كه در فارسي نیز همین كلمه بكار میرود اما در انگلیسي به فرزكاری، Milling اطلاق میگردد و مطابق با آنچه كه در تاريخچه ماشینهای ابزار ثبت شده است نسل های اول اين ماشین در اواسط قرن 11 میلادی عرضه شده اند.
ساختار ماشینهای فرز به گونه ای است كه دهها نوع قطعه با طرحهای مختلف توسط آنها قابل تولید مي باشد. همین محدوده وسیع تولید توسط ماشیجزوه فرزکاری ۱ های فرز باعث شده است كه از جمله ماشینهای ابزار پركاربرد و محبوب به حساب آيند. برخلاف ماشین تراش، در فرز ابزار )كه به آن تیغ فرز گفته میشود( دارای حركت اصلي دوراني است و حركتهای اصلي خطي به قطعه كار داده میشوند. ماشینهای فرز انواع مختلفي دارند كه امروزه تجهیزات جانبي متعددی نیز به آنها اضافه شده است و كارآيي آنها را افزايش داده است. پیش از بررسي انواع ماشین فرز بهتر است عملیات فرزكاری را بطور دقیق تعريف نمايیم :
فرزكاری يكي از فرايندهای با براده برداری ساخت و تولید قطعات صنعتي توسط ماشیني تحت عنوان فرز است.
2-2( انواع ماشین فرز
ماشینهای فرزاز نظر فن آوری و تعداد تولید انواع متعددی دارند. فرزهای سنتي عمومي ماشینهای ساده ای هستند كه برای تیراژ تولید كم يا متوسط مورد استفاده قرار مي گیرند و ساختار آنها به گونه ای است كه بسیاری از قطعه ها را در ابعاد معمولي ماشینكاری مي كنند. اما فرزهای تولیدی به منظور تولید با تیراژ بالا يا تولید قطعه های خاص )از نظر ابعاد يا شكل( بكار مي روند كه قیمتهايي بیشتر از ماشینهای عمومي دارند و میتوان گفت كه از ماشینهای فرز خاص محسوب میشوند. از جمله ماشینهای :
( : ( : ( : :
— –
فهرست مطالب