دانلود کامل ترین جزوه مفاهیم مامایی

جزوه تایپ شده مفاهیم مامایی

دانلود فایل

دکتر راحله مسعودی دکتر امین محمدی نوچمن – دکتر نجمه چکینی – دکتر سبحان جافری. دانشگاه پیام نور زیبا فراهانی علمی کاربردی دانشگاه آزاد ستاره ‌

:(:/-() :(: ()
– — : () – : -() () – :- : ()

:(- : (-)، ()- : () (/> ).
– ()، حین خروج نوزاد را میتوان پیشگویی کرد.
– پرینه از نظر ادم، واریس، زخم، اریتم بررسی میشود.
انواع لگن ازنظرمورفولوژیک
بزرگترین قطرعرضی ورودي لگن CALDWELL-MOLOYدرسیستم طبقه بندي

اندازه گیري میشود و این ناحیه به سگمان هاي قدامی و خلفی تقسیم میگردد. بر اساس شکل این سگمان ها،لگن به انواع ژنیکوئید،آنتروپوئید،آندروئید،پلاتی پلوئید تقسیم بندي میشود.ویژگی سگمان خلفی، نوع لگن را مشخص میکند و ویژگی سگمان قدامی، گرایش لگن را مشخص میکند.
1.نوع ژنیکویید یا مزاتی پلیک: معمولی ترین نوع لگن است که تقریبا در42درصد از زنان دیده میشود.
زنانی که داراي چنین لگنی هستند زایمان طبیعی داشته و مشکلی از نظر زایمان ندارند.
2.نوع آندروئید یابراکی پلیک : این نوع لگن تقریبا در32 درصد از زنان سفیدپوست و16درصد از زنان سیاه پوست دیده میشود.زنانی که داراي چنین لگنی هستند مشکلات زایمانی دارند وغالبا زایمان طبیعی نخواهند داشت، زیرا دهانه ي جزوه مفاهیم مامایی لگن مثلثی شکل است و قطر عرضی آن به پرومونتوریوم ساکروم نزدیک است.
3.آنتروپوئید یا دولیکوپلیک:این نوع لگن تقریبا در23درصدزنان سفیدپوست دیده میشود. قطرقدامی -خلفی دهانه ي فوقانی لگن در این گروه بیش از حد معمول است.
4.پلاتی پلوئید یا پلاتی پلیک:این نوع لگن تقریبا در3درصد زنان سفیدپوست و2درصد از زنان سیاه پوست دیده میشود.لگنی بسیار پهن است که قطر عرضی آن خیلی بیشتر از قطر قدامی –خلفی میباشد.

شرایط پذیرش در لیبر:

1 -وجود bloody show نشاندهنده قریب الوقوع بودن زایمان است، در صورتیکه طی 48 ساعت قبل معاینه واژینال انجام نگرفته باشد.
2 -انقباضات رحمی منظم که در ابتدا حدود 20 -30 ثانیه و به فواصل 20 دقیقه است و به مرور فاصله انقباضات کوتاهتر و شدت آن بیشتر می شودکه با شکایت درد زیر شکم و کمر همراه است (فاکتور قابل اعتمادي نیست)
3 -دیلاتاسیون بیشتر از 4-3سانتی متر
4 -پاره بودن کیسه آب
اندیکاسیون هاي بستري در لیبر:
– عفونت ادراري شدید
– ضربان قلب غیر طبیعی جنینی (برادیکاردي ،تاکی کاردي ،آریتمی)
– پست پارتوم
– خونریزي بیشتر از show
– کاهش حرکات جنین و نتایج غیر طبیعی ارزیابی سلامت جنین( BPP,NST)
– وجود انقباضات رحمی بدون سایر علائم زایمانی ولی همراه با :بیماري داخلی مادر، چند قلویی
،پرزانتاسیون غیر طبیعی، سابقه سزارین قبلی،پره ترم لیبر.
مراحل زایمان:
مرحله اول:از شروع دردهاي زایمانی تا دیلاتاسیون 10cm
مرحله دوم لیبر:از دیلاتاسیون کامل تا خروج نوزاد
مرحله سوم لیبر:از خروج جنین تا خروج جفت
مرحله چهارم لیبر:یکساعت اول بعد از خروج جفت

کاتتریزاسیون ادراري:

اصول سونداژ:
کاتتریزاسیون مثانه جهت تخلیه ادرار از مثانه به دو روش ثابت و موقت صورت می گیرد. درکاتتر ثابت(فولی) لوله درمثانه باقی می ماند ولی در نوع موقت(نلاتون) هدف فقط تخلیه یک باره ادرار است وپس از تخلیه ادرار خارج می شود .کاتترهاي فولی داراي یک بالون در جزوه مفاهیم مامایی می باشند که بادکردن آن بعد از جاي گذاري کاتتر از خروج آن از مجرا جلوگیري می کند. این کاتترها داراي دو یا چند لومن هستند. درنوع دو لومنی یکی از لومن ها مستقیما به بالون متصل بوده و دیگري جهت خارج کردن ادرار مورد استفاده قرارمی گیرد. درنوع سه لومنی، لومن سوم جهت شستشوي مثانه کاربرد دارد.
موارد کاربرد کاتتر ثابت:
1. قبل از عمل سزارین یا جراحی هاي شکم
2. قبل از زایمان تهاجمی یا ابزاري
3. ناتوانی در دفع ادرار
4. تشخیص بی اختیاري بعد از زایمان
5. کنترل دقیق دریافت و دفع مایعات در زنان دچار پره اکلامپسی یا خونریزي شدید و اندازه گیري حجم ادرار دفعی
6.گرفتن نمونه ادرار به روش استریل
7. شستشوي مثانه
8. تخلیه ادرار باقی مانده در مثانه و اندازه گیري آن
9. استفاده از دارو
10. آزمایشات تشخیصی به عنوان مثال پروتئینوري
اندیکاسیون اختصاصی کاتتر نلاتون:
1. جهت تخلیه ادرار
2. گرفتن نمونه ادرار استریل
3. اندازه گیري حجم ادرار
4. تخلیه ادراردر موارد ادرار باقی مانده در مثانه و احتباس ادرار
5. تخلیه مثانه قبل و بعدازعمل جراحی
6. انجام آزمایشات تشخیصی
7. شستشوي مثانه
اندیکاسیون اختصاصی کاتترفولی:
1. نقایص ساختمانی مثانه
2. یورتراومه آ
3. تخلیه متناوب ویا مداوم مثانه
4. جلوگیري از تماس ادرار با محل عمل
5. جراحی لگن و ناحیه تناسلی
6. کنترل دقیق جذب و دفع
7. بی اختیاري ادراري به علت اختلالات عصبی -عضلانی
8. مصرف دارو
کنترااندیکاسیون ها:
1. جهت جمع آوري ادرار وقتی خود فرد قادر به دفع ادراراست
2. به شکل روتین بعد از عمل جراحی
3. عفونت حاد مجراي ادرار
4. آسیب مجراي ادراري به دنبال تروماي لگنی نحوه انجام کاتتریزاسیون:
1. آماده سازي بیمار: هویت بیمار را با پرسیدن نام یا کنترل دستبند چک کرده، هدف از انجام کاتتریزاسیون و روش آن براي بیمارتوضیح داده شود.
2. باکشیدن پاراوان محیط خصوصی براي بیمار ایجاد کرده و وسایل مورد نیاز اعم ازگازاستریل یا پنبه/بتادین/لگن/دستکش استریل و یک بار مصرف/شان استریل/سوندفولی یا نلاتون/سرنگ ا10 سی سی/لوبریکنت محلول درآب/آب مقطر/کیسه ادرارو چسب دردسترس نهاده شده و نور مناسب دراختیار قرارگیرد.
3. جهت سونداژ ثابت زنان، بیمار را درحالت خوابیده به پشت قرارداده، با آب و صابون دست ها را شسته و ست سونداژ را با رعایت نکات استریل باز کنید، سپس دستکش استریل بپوشید ،شان هاي استریل پرفوره روي دستگاه تناسلی بیمار قرارداده شود. با کمک انگشت شست و میانی دست غیرفعال، لابیاها را بازکرده و با کمک پنس و پنبه هاي آغشته به بتادین شستشوي ناحیه ي میاندوراه را انجام داده، درشستشوي پرینه جهت حرکت از داخل به خارج بوده: 1- مونس پوبیس از داخل به خارج یا به سمت ناف شسته شده،2- لابیا ماژورها با دو تکه جداگانه تمیزشده،3- لابیا مینورها با دو تکه جداگانه دیگر و 4 -قسمت خط وسط با پنبه سوآپ ازداخل به خارج و از بالا به پایین شسته و ضدعفونی می گردد(نکته: طبق دستورالعل جدید شستن خط وسط 3 بار از بالا به پایین کافی است). ازدستیارخود خواسته تا کاتتر را از پوشش اولیه خود خارج کرده و در دسترس شما قراردهد. از هر پنبه فقط یک باراستفاده می شود. با رعایت نکات استریلیته سوند را ازپوشش استریل دوم خارج ساخته و درست بودن کاتتر را امتحان کنید. جهت اطمینان ازصحت کاتتر 5 سی سی آب مقطر را به درون کاتتر تزریق کرده و در صورتی که کاتتر سالم بود، آب آن خارج می گردد.
4. جهت کاهش درد و احساس ناراحتی در جزوه مفاهیم مامایی وارد کردن کاتتر می توان انتهاي سوند را به ژل لوبریکنت آغشته نمود. براي این منظوردرصورتی که از تزریق ژل بی حس کننده استفاده شود،3 تا 5 دقیقه بعد از تزریق ژل، منتظر مانده سپس سونداژ انجام شود و در صورتی که از آغشته کردن ژل لوبریکنت استفاده می شود رعایت استریلیتی فراموش نشود.
5. از زائو بخواهید نفس عمیق بکشد و کاتتر را در دست استریل گرفته و سر آن به آرامی به داخل مجراي ادرار فرو برده می شود. تا5 سانتی متر از کاتتر وارد مجراگردد تا خروج ادرار مشاهده شود بقیه کاتتر وارد شود. چنانچه مقاومت در مسیر ورود کاتتر احساس شد از بیمار خواسته میشود تا نفس عمیق بکشد یا کاتتر چرخانده شود.
6. کاتتر حدود یک تا دو سانتی متر بالا نگه داشته شده،10سی سی آب مقطر به درون بالون کاتتر تزریق شود. کاتترکمی بیرون کشیده شده تا اطمینان حاصل شود کاتتر در محل اصلی خود قرارگرفته است و خارج نمی شود.
7. کاتتر به کیسه ادرار متصل شده و کیسه به کنار تخت در سطح پایین تر از بدن آویخته می شود. هرگز کیسه ادرار روي زمین رها نشود، زیرا این کار میتواند سبب انتقال آلودگی و عفونت ادراري شود.

دانلود رایگان خلاصه کتاب جزوه مفاهیم مامایی pdf

8. دستکش ها خارج شده و کاتتر با چسب به ران بیمار و تخت ثابت می گردد. دست ها شسته شده و موارد لازم آموزش داده شود.
نکته: از قرار دادن کیسه ادرار بالاتر از سطح مثانه خودداري شود.
نحوه خارج کردن کاتتر:
خارج کردن کاتتر به محض اینکه شرایط بیمار اجازه دهد صورت می گیرد. جهت خروج کاتتر بیمار به پشت خوابیده چسب متصل کننده کاتتر به آرامی جدا شده و وسایل مورد نیاز دردسترس باشند. دست ها شسته شده، دستکش پوشیده شده و با استفاده ازسرسوزن و سرنگ آب تزریق شده به بالون تخلیه شده و کاتتر به آرامی بیرون کشیده شود.
عوارض کاتتریزاسیون ادراري:
1. هماچوري
2. عفونت

لیبر:

لیبر کاذب لیبر واقعی ویژگی ها
نامنظم بدون تغییر بدون تغییر
پایین شکم
معمولا سبب تسکین می شود

خیر

منظم
بتدریج کوتاهتر می شوند بتدریج افزایش می بابد

پشت و شکم اثري ندارد
بله انقباضات:
ریتم فواصل شدت
ناراحتی:
محل
تجویز سداتیو

دانلود رایگان خلاصه کتاب مفاهیم مامایی pdf

دیلاتاسیون سرویکس:
ویژگی لیبر واقعی در مقایسه با لیبر کاذب:

فاز هاي زایمانی

مرحله اول لیبر:
تعریف مرحله اول لیبر:زمان شروع انقباضات منظم تا جزوه مفاهیم مامایی و افاسمان کامل سرویکس.که داراي دوفاز است :نهفته ،فعال .
خصوصیاتفاز فعال خصوصیات فاز نهفته
شروع آن از دیلاتاسیون 3-5cmمی باشد شدت و مدت انقباضات رحمی بیشتر ،فواصل بین انقباضات کوتاهتر می شود
بطور متوسط در نولی پارها 6ساعت و در مولتی پارها 4ساعت بطول می انجامد
جهت ارزیابی چگونگی پیشرفت زایمان و اداره صحیح لیبر،انتخاب طرح درمان از دو منحنی پارتوگرام و فریدمن استفاده می شود. انقباضات منظم رحمی هر 20 -30دقیقه.
پیشرفت آهسته دیلاتاسیون سرویکس پایان فاز نهفته در دیلاتاسیون 5-3cm
طول فاز نهفته 6 -8 ساعت است ولی ولی بطور کلی قابل پیشگویی نیست.
این فاز باید از لیبر کاذب افتراق داده شود از پذیرش مادر در این فاز جلوگیري شود مگر در شرایط خونریزي،آبریزش،دور بودن محل اقامت مادر از بیمارستان و ……….

جهت پیشگیري از لیبر طولانی و عوارض ناشی از آن اداره فعال لیبر از دو طریق توصیه می شود:
1)آمنیوتومی
2)انفوزیون اکسی توسین(القاي لیبر)
مزایاي آمنیوتومی:لیبر سریع، تشخیص زود هنگام مایع امنیوتیک اغشته به مکونیوم، فراهم کردن امکان اتصال الکترود به جنین و قرار دادن کاتتر تعیین فشار در داخل حفره رحم براي پایش.
روش انجام امنیوتومی:در فاز active، به شرط fixبودن سر جنین:
1)توضیح علت انجام آمنیوتومی به مادر
2)خالی بودن مثانه
3)گوش دادن FHRبه مدت 1دقیقه قبل از آمنیوتومی
4)قرار دادن مادر در وضعیت لیتوتومی

5)انجام معاینه واژینال و تأیید پرزانتاسیون سفالیک
6)خارج کردن دست از واژن وآماده کردن قلاب آمنیوتومی
7)قرار دادن قلاب بین انگشت اشاره و شست و هدایت قلاب توسط دست معاینه کننده به داخل سرویکس و لغزاندن آن
8)نگهداشتن دست در واژن و سرویکس جهت خروج مایع در صورت پاره شدن پرده ها
9)ارزیابی میزان نزول جنین و توجه به پرولاپس بند ناف
10)گوش داد مجدد FHR
عوارض آمنیوتومی:پرولاپس بند ناف، عفونت در موارد طولانی شدن زمان پاره کردن کیسه آب تا زایما ن و معاینات مکرر، جدا شدن زودرس جفت به دنبال کاهش ناگهانی مایع آمنیوتیک بخصوص در پلی هیدر آمینوس
القاي لیبر :
تحریک انقباضات قبل از شروع خود به خود انقباضات
اندیکاسیون القاي لیبر:PROM،پره اکلامپسی شدید، هیپرتانسیون حاملگی، وضعیت غیر رضایت بخش جنین، پست ترم، اختلالات طبی مادر مانند دیابت ،IUFD، الیگوهیدرآمینوس
کنتراندیکاسیون القاي لیبر: ماکروزومی شدید، ، هیدروسفالی شدید، نمایش هاي غیر طبیعی جنین ،دیسترس جنینی، جفت سرراهی، شرایطی که احتمال پارگی رحم وجود داشته باشد، هرپس تناسلی یا سرطان سرویکس،تنگی لگن، جایگزینی غیر طبیعی جفت .
عوامل پیشگویی کننده مقدار اکسی توسین: میزانripening سرویکس(نمره بیشاپ)،پاریته، سن حاملگی.

دستورالعمل اینداکشن:
1)اندیکاسیون و کنتر اندیکاسیون هاي اینداکشن مد نظر قرار گیرد

2 -10unitاکسی توسین در 1000سی سی سرم رینگر لاکتات ریخته شود.
3 -از 4قطره در دقیقه شروع شده و هر 20 دقیقه 4قطره اضافه می شود، تعداد قطرات تا زمانیکهDuration به 40-60 ثانیه وIntervalبه 2 دقیقه یا بیشتر برسد، افزایش می دهیم.
4 -ضربان قلب جنین از نظر تاکیکاردي، برادیکاردي، آریتمی و…. کنترل شود .
5 -میزان جزوه مفاهیم مامایی رحمی به مدت 10دقیقه، بعد از هر بار افزایش قطرات سرم، ارزیابی و ثبت شود.
Bishop score
٣ ٢ ١ ٠ خصوصیات القا پذیري
۵< ٣-۴ ١-٢ ٠ دیلاتاسیون سرویکس
– نرم متوسط سفت قوام سرویکس
بیش از ٨٠% %۶٠-٧٠ %۴٠-۵٠ %-٣٠ افاسمان
– قدام وسط خلفی محل قرار گرفتن سرویکس
٢+و١+ ١-و٠ -٢ -٣ Station (جایگاه عضو پرزانته )

نمره 9 یا بیشتر نشاندهنده سرویکس ripeو احتمال بالاي موفقیت در شروع انقباضات رحمی با انجام اینداکشن می باشد.
نیمه عمر اکسی توسین انفوزیون شده بصورت داخل وریدي،3دقیقه است.
عوارض اکسی توسین:1)مسمومیت با آب به علت اثر آنتی دیورتیکی اکسی توسین و احتباس مایعات که جهت جلوگیري از این امر، اکسی توسین درسرم رینگر و نرمال سالین ریخته شود،2)آثار قلبی عروقی به صورت افت فشار خون و افزایش برون ده قلبی که جهت جلوگیري از این امر، اکسی توسین بشکل محلول رقیق با انفوزیون داخل وریدي مناسب یا بشکل 10احدUSPعضلانی تجویز شود

خصوصیات انقباضات رحمی:
فعالیت طبیعی رحم بصورت 5یا کمتر از 5 انقباض در 10دقیقه در یک دوره زمانی 30 دقیقه اي محاسبه می شود.
خصوصیات هر انقباض رحمی شامل :
Increment(افزایش ) از شروع جزوه اخلاق پرستاری تا مرحله اوج انقباض Decrement(کاهش ) فاز برگشت انقباض از اوج به حد پایه

-duration: از شروع هر انقباض تا انتهاي همان انقباض(طول مدت انقباض) (حداکثر تا 60-80 تا30ثانیه
(
-rest: فاصله انتهاي یک انقباض تا شروع انقباض بعدي ( 2-3 دقیقه)
Qualityیا کیفیت انقباضات:
Mild:در اوج انقباض انگشتان دست در روي شکم مادر فرو می رود.
Moderate: در اوج انقباض انگشتان دست،کمی در روي شکم مادر فرو می رود.
Sever: در اوج انقباض انگشتان دست در روي شکم مادر فرو نمی رود.
مونته ویدو: حاصلضرب شدت یک انقباض بر حسب میلی متر جیوه در تعداد انقباض در 10 دقیقه
در شروع لیبر، قابلیت عملکردي رحم 120-80 واحد مونته ویدو است.
انقباضات با شدت 10 میلی متر جیوه قابل لمس است و با شدت 15 میلی متر جیوه درناك است. اگر شدت انقباضات به 40 میلی متر جیوه برسد نمی توان براحتی انگشت را به رحم فرو برد. در مرحله اول لیبر شدت انقباضات از 25میلی متر جیوه به 50 میلی متر در پایان مرحله اول می رسد.
تاکی سیستول:
:
:
:
:–:–() -:
——–()
—