جزوه صورت مغایرت بانکی
دانشگاه پیام نور کاردانی کارشناسی ارشد رشته حسابداری مدیریت علمی کاربردی آزاد استخدامی جزوه صورت مغایرت بانکی
براي درك صورت مغایرت بانکی ابتدا باید : : :
() :
– :
) ():
() نتیجه مانده بانک بیشتر از مانده موسسه خواهد بود.
ب) سپرده بین راهی ( واریزيهاي موسسه) :
شامل وجوهی است که در ساعات پایانی روز توسط موسسه به حساب بانک واریز شده یا مبالغی که به منظور واریز به حساب جاري بانک ارسال میگردد، این مبالغ به محض واریز در دفاتر شرکت ثبت میگردد ولی ممکن است در دفاتر بانک ثبت نشود. در نتیجه در دفتر کل موسسه به حساب بانک اضافه شده ولی بانک به تاریخ چند روز بعد حساب موسسه را اضافه میکند.در نتیجه در صورتحساب بانک مبلغ واریزي به حساب اضافه جزوه صورت مغایرت بانکی است و مبلغ صورتحساب بانک کمتر از مانده حساب بانک دفتر کل موسسه است.

صورت مغایرت بانکی
ج) چک لاوصول: گاهی موسسات چکهاي خود را جهت وصول نزد بانکی که در آن حساب جاري دارند میسپارند تا بانک اقدام به وصول وجه چک نماید حال واحد تجاري چنانچه به محض ارسال چک به بانک جهت وصول حساب بانک را در دفاتر خود بدهکار نماید اگر وجه آن توسط بانک دریاقت نشود(چک برگشت داده شود)یا مثلا موجودي نداشته باشد بانک طی اعلامیه اي به موسسه باید اطلاع دهد که این مبلغ را در حساب خود بستانکار نماید(حساب بانک را در دفاتر کاهش دهد)در نتیجه این چکها به حساب بانک اضافه نشده و بین صورتحساب بانک و مانده حساب بانک در دفاتر اختلاف وجود دارد.
د) اشتباهات: هنگام ثبت عملیات در دفاتر موسسه ممکن است اشتباه در ثبت بدهکار و بستانکار حساب یا در جابجایی ارقام و یا صفر کم یا زیاد گذاشتن توسط حسابدار شرکت انجام شود.
2- عملیاتی که در دفاتر بانک ثبت شده ولی هنوز در دفاتر واحد تجاري ثبت نشده:
الف) برداشت هاي بانک از حساب موسسه: بانک مبالغی بابت کارمزد خود در قبال وصول وجه چک- برات،سفته-کارمزد دیرکرد و هزینه واخواست(تنزیل)از حساب موسسه برداشت میکند(کم)میکند و جهت اطلاع موسسه اعلامیه بدهکار ارسال مینماید حال اگر اعلامیه بدهکار تا تاریخ تهیه صورتحساب به موسسه نرسیده باشد موسسه این کاهش را ثبت نکرده زیرا موسسه بعد از دریافت اعلامیه ثبت لازم را انجام میدهد.در نتیجه بین دو صورتحساب مغایرت وجود دارد.
ب) وجوه دریافتی توسط بانک به حساب موسسه:گاهی بانک مبالغی را به حساب موسسه واریز میکند و جهت اطلاع موسسه اعلامیه بستانکار ارسال میکند از این نوع مبالغ میتوان وجوهی که مشتریان موسسه به حساب جاري بانک واریز میکنند یا وصول وجه سفته هایی که توسط موسسه جهت وصول در اختیار بانک قرار گرفته نام برد به این دلیل که اعلامیه بستانکار به موسسه نرسیده در نتیجه در دفاتر موسسه ثبت لازم انجام نشده
ج) اشتباهات: همانند دفاتر موسسه حسابدار بانک نیز ممکن است طی عملیات ثبت اشتباهی نظیر اعداد و ارقام و یا اشتباه در برداشت از حساب و ثبت در حساب دیگر را انجام دهد این نوع اشتباهات بایستی توسط بانک اصلاح شود.
براي تهیه صورت مغایرت بانکی دو روش وجود دارد
1- روش رسیدن از یک مانده به مانده دیگر
2- روش رسیدن به مانده واقعی
روش رسیدن از یک مانده به مانده دیگر
براي رسیدن از یک مانده یک صورتحساب به مانده صورتحساب دیگر به روش زیر عمل مینماییم:
اقلام مندرج در ستون بدهکار در دفاتر واحد تجاري با اقلام مندرج در ستون بستانکار صورتحساب بانک و اقلام مندرج در ستون بستانکار حساب بانک در دفاتر با اقلام مندرج در ستون بدهکار صورتحساب بانک مطابقت داده میشود اقلامی که مورد اختلاف می باشند خط کشیده به این اقلام، اقلام باز گفته میشود.
مثلاً براي رسیدن از مانده دفاتر به مانده صورتحساب بانک:
١- اثر عکس اقلام باز دفتر بر مانده آن:یعنی چنانچه اقلام باز موجب افزایش موجودي بانک شده از مانده دفتر کسر و هر گاه اقلام باز موجب کاهش موجودي بانک شده به مانده دفاتر اضافه می شود ٢- اثر مستقیم اقلام باز بانک:یعنی هر گاه اقلام باز بانک موجب افزایش موجودي بانک شده به مانده دفاتر اضافه شده و اگر اقلام باز بانک موجب کاهش موجودي بانک شده از مانده دفاتر کسر می شود
براي رسیدن از مانده صورتحساب بانک به مانده دفاتر شرکت
هر آنچه بانک انجام داده عکس آن انجام میدهیم و هر انچه دفاتر شرکت انجام داده ما هم آن را انجام میدهیم
براي رسیدن از مانده دفاتر شرکت به مانده بانک
دفاتر شرکت هر آنچه کرده اثر عکس آن و بانک هر آنچه کرده طبق آن انجام میدهیم
مثلا به دو صورتحساب زیر توجه کنید :
براي تشخیص اینکه از کجا بفهمیم کدام صورتحساب به دفاتر شرکت تعلق دارد و کدام صورتحساب به دفاتر بانک میتوانیم از ستون تشخیص به این نکته پی ببریم چنانچه بدهکار باشد مربوط به دفاتر شرکت و چنانچه بستانکار باشد مربوط به صورتحساب بانک است. سمت راست مربوط به صورتحساب بانک و سمت چپ مربوط به دفاتر کل شرکت هست.
سایر اطلاعات :
1- مبلغ چک شماره 26 که بابت خرید ملزومات صادر کردیده است 130000 صحیح است .
2- چک شماره 525 مربوط به شرکت دیگري است که بانک اشتباها” از حساب فروشگاه برداشت کرده است.
مطلوبست: تهیه صورت مغایرت بانکی به روش رسیدن از یک ماند ه به مانده دیگر
براي حل این مسئله ما ستونهاي مربوط به دو صورتحساب را با حروف لاتین نامگذاري کردیم و اقلامی که با رنگ قرمز مشخص شده اقلام باز دو صورتحساب هستند.
ستون A ستون بدهکار صورتحساب بانک میباشد یعنی ستونی است که بانک این مبالغ رو از حساب موسسه کسر یا برداشت نموده است و ستون B ستون بستانکار صورتحساب بانک میباشد یعنی ستونی است که بانک این مبالغ رو به حساب موسسه اضافه یا واریز نموده است.
ستون C ستون بدهکار دفاتر کل شرکت است یعنی ستونی است که شرکت این مبالغ رو به حساب موسسه اضافه یا واریز نموده است و ستون D ستون بستانکار دفاتر کل شرکت است یعنی ستونی است که شرکت این مبالغ رو از حساب موسسه کسر یا برداشت نموده است.
طبق توضیحاتی که در بالا ذکر شد حالا به حل مسئله میپردازیم:
همانطور که گفتیم براي حل مسئله مثلاَ براي رسیدن از مانده دفاتر شرکت به صورتحساب بانک هر آنچه دفاتر شرکت انجام داده عکس آن انجام میدهیم ( افزایش داده باشد کاهش و بالعکس) و هر آنچه بانک انجام داده مثل آن رفتار میکنیم یعنی اگر بستانکار کرده به عبارتی افزایش داده باشد ما هم اضافه میکنیم و اگر کاهش یا برداشت کرده ( حساب بانک را بدهکار نموده) ما هم کاهش میدهیم.
چنانچه طرف راست صورت مغایرت را تهیه نمودیم طرف چپ آن راحت و جزوه صورت مغایرت بانکی خواهد بود هر آنچه را در سمت راست اضافه نمودهایم در سمت چپ در قسمت کسر شود و بالعکس یعنی هر آنچه را درسمت راست در قسمت کسر شود نوشته ایم در قسمت اضافه شود به مانده طبق صورتحساب بانک اضافه مینماییم.
روش رسیدن به مانده واقعی
در این روش براي رسیدن به مانده واقعی بانک ماهیت اقلام به شرح زیر تعیین میشود:
الف: اقلام باز دفتر وجوه بین راهی بوده که به مانده صورتحساب بانک اضافه میشود.
ب: اقلام باز بستانکار دفتر چک معوق بوده که از مانده صورتحساب بانک کسر میشود.
ج: اقلام باز بستانکار صورتحساب بانک وصولی بانک بوده که به مانده دفتر اضافه میشود.
د: اقلام باز بدهکار صورتحساب بانک برداشت هاي بانک بوده که به مانده دفتر اضافه میشود.
ه: هر گونه اشتباه در دفاتر واحد تجاري و یا صورتحساب بانک بر حسب مورد به مانده دفتر یا صورتحساب بانک اضافه یا کسر میشود.
به طور کلی صورت مغایرت بانکی براي رسیدن به مانده واقعی به شکل زیر تهیه میشود:
صورت مغایرت بانکی به روش مانده واقعی
مانده طبق صورتحساب بانک: *** اضافه میشود:
1- سپرده بین راهی یا مبالغ واریز شده که در صورتحساب بانک ثبت نشده است.
2- مبالغی که توسط بانک اشتباهاً از حساب موسسه کسر ( بدهکار) شده است.
3- واریزي پایان وقت
کسر میشود:
1- چکهاي معوق
2- مبالغی که توسط بانک اشتباهاً به حساب موسسه اضافه ( بستانکار) شده است.
مانده طبق دفاتر شرکت : *** اضافه میشود:
1- وجوه واریزي به حساب بانکی که در دفاتر ثبت نشده یا وجوهی که در بستانکار صورتحساب بانک هست ( واریزي هاي مشتریان)
2- واریزیهاي نامشخص
3- واریز سود سهام و یا مبلغ سفته وصولی
4- مبالغی که اشتباهاً در موسسه در بستانکار حساب بانک ثبت شده است.
5- اشتباه در ثبت چک صادره موسسه که بیشتر از مبلغ اصلی است.
6- اشتباه موسسه درثبت واریزي که کمتر از مبلغ اصلی است.
کسر میشود:
1- مبالغی که توسط بانک کسر شده ولی در موسسه ثبت نشده است ( برداشتهاي بانک).
2- مبالغی که در موسسه اشتباهاً در بدهکار حساب ثبت شده است.
3- اشتباه موسسه در ثبت چک صادره که کمتر از مبلغ اصلی است.
4- اشتباه موسسه در ثبت واریزي که بیشتر از مبلغ اصلی است.
5- چک لاوصول
6- برداشت بانک بابت سفته تنزیلی واخواست شده
دانلود رایگان جزوه صورت مغایرت بانکی خلاصه کتاب pdf
موارد فوق براي هنرجویان با ذکر دلیل قابل فهم و جزوه صورت مغایرت بانکی است. اکثر دانش آموزان تنها در موارد مربوط به اشتباهات به مشکل برمیخورند که در ذیل با مثال توضیح داده میشود.
اشتباهات حسابدار شرکت.
چنانچه حسابدار شرکت در ثبت چک صادره یا مبلغ واریزي چک و …… اشتباه نماید این اشتباهات باید رفع گردیده و به خاطر اینکه حسابدار شرکت آن را انجام داده در سمت راست صورت مغایرت بانکی به مانده دفتر حسب مورد اضافه یا کسر میشود.
اشتباهات حسابدار شرکت را میتوان به چهار گروه تقسیم کرد.
1- اشتباه در ثبت چک صادره
2- اشتباه در ثبت مبلغ واریزي چک
3- اشتباه حسابدار شرکت ناشی از بدهکار نمودن حساب بانک و بالعکس
4- اشتباه حسابدار شرکت ناشی از واریز یا برداشت نمودن مبالغی از حساب شرکت
اشتباه در ثبت چک صادره
مثال اول: حسابدار شرکت در ثبت چک صادره به جاي مبلغ 000/190 اشتباهاً مبلغ 000/109 در دفاتر ثبت نموده است.
براي رفع این اشتباه مبلغ 000/81 ( مابه التفاوت) از مانده دفتر کسر میشود به خاطر اینکه با اشتباه حسابدار شرکت، مبلغ 000/81 مانده بانک در دفتر کل شرکت اضافی میباشد که باید کسر شود.
مثال دوم : حسابدار شرکت در ثبت چک صادره به جاي مبلغ 000/24 اشتباهاً مبلغ 000/240 در دفاتر ثبت نموده است.
براي رفع این اشتباه مبلغ 000/216 ( مابه التفاوت) به مانده دفتر اضافه میشود به خاطر اینکه با این اشتباه حسابدار شرکت، مبلغ 000/216 مانده بانک در دفتر کل شرکت کاهش یافته که باید به مانده فوق اضافه شود.
مثال سوم : : حسابدار شرکت در ثبت چک صادره به جاي مبلغ 000/10 اشتباهاً مبلغ 000/100 در دفاتر ثبت نموده است.
براي رفع این اشتباه مبلغ 000/ 90 ( مابه التفاوت) به مانده دفتر اضافه میشود به خاطر اینکه با این اشتباه حسابدار شرکت، مبلغ 000/90 مانده بانک در دفتر کل شرکت کاهش یافته که باید به مانده فوق اضافه شود.
مثال چهارم: حسابدار شرکت در ثبت چک صادره به جاي مبلغ 000/81 اشتباهاً مبلغ 000/18 در دفاتر ثبت نموده است.
براي رفع این اشتباه مبلغ 000/63 ( مابه التفاوت) از مانده دفتر کسر میشود به خاطر اینکه با اشتباه حسابدار شرکت ، مبلغ 000/63 مانده بانک در دفتر کل شرکت اضافی میباشد که باید کسر شود.
اشتباه در ثبت مبلغ واریزي چک
مثال اول: حسابدار شرکت در ثبت مبلغ واریزي چک به جاي مبلغ 000/106 اشتباهاً مبلغ 000/160 در دفاتر ثبت نموده است.
براي رفع این اشتباه مبلغ 000/54 ( مابه التفاوت) از مانده دفترکسر میشود به خاطر اینکه با این اشتباه حسابدار شرکت، مبلغ 54000 مانده بانک در دفتر کل شرکت بیشتر از مبلغ واقعی است به همین خاطر باید از مانده دفتر کسر شود.
مثال دوم: حسابدار شرکت در ثبت مبلغ واریزي چک به جاي مبلغ 000/210 اشتباهاً مبلغ 000/120 در دفاتر ثبت نموده است.
براي رفع این اشتباه مبلغ 000/90 ( مابه التفاوت) به مانده دفتراضافه میشود به خاطر اینکه با این اشتباه حسابدار شرکت، مبلغ 000/90 مانده بانک در دفتر کل شرکت کمتر از مبلغ واقعی است به همین خاطر باید به مانده دفتر اضافه شود.
اشتباه حسابدار شرکت ناشی از بدهکار نمودن حساب بانک و بالعکس
گاهی اوقات حسابدار شرکت به جاي اینکه مبلغی را در دفاتر شرکت به حساب بانک بدهکار نماید( اضافه) اشتباهاً آن را بستانکار نموده است و بالعکس در این شرایط براي رفع اشتباه فوق مبلغ را در دو برابر آن ضرب نموده و به مانده دفتر اضافه (کسر) میشود.
مثال اول: حسابدار شرکت مبلغ 000/30 را اشتباهاً به جاي اینکه در دفاتر شرکت بدهکار نماید بستانکار نموده است.
براي رفع این اشتباه مبلغ 000/60 = (2×000/30) به مانده دفتر اضافه میشود تا اشتباه فوق رفع گردد.

دانلود رایگان خلاصه کتاب صورت مغایرت بانکی pdf
مثال دوم: حسابدار شرکت مبلغ 000/75 را اشتباهاً به جاي اینکه در دفاتر شرکت بستانکار نماید بدهکار نموده است.
براي رفع این اشتباه مبلغ 000/150=(2×000/75) از مانده دفتر کسر میشود تا اشتباه فوق رفع گردد زیرا مفهوم بستانکار در دفاتر شرکت به معناي کاهش دادن حساب بانک میباشد.
اشتباه حسابدار شرکت ناشی از واریز یا برداشت نمودن مبالغی از حساب شرکت
چنانچه حسابدار شرکت اشتباهاً مبالغی را به حساب شرکت واریز یا (کسر) نماید براي رفع این اشتباهات مبالغ فوق باید به ترتیب کسر یا اضافه شود. مثلاً حسابدار شرکت واریز مبلغ 000/100 مربوط به حساب شخصی صاحب موسسه را اشتباهاً به حساب شرکت واریز نماید که در این صورت مبلغ 000/100 براي رفع اشتباه از مانده دفاتر شرکت باید کسر شود.
اشتباهات حسابدار بانک
چنانچه حسابدار بانک مبالغی را اشتباهاً به حساب شرکت واریز یا برداشت نماید یا ثبت اشتباهی نظیر اعداد و ارقام و یا اشتباه در برداشت از حساب و ثبت در حساب دیگر را انجام دهد این نوع اشتباهات باید اصلاح گردیده و به خاطر اینکه حسابدار بانک آن را انجام داده در سمت چپ صورت مغایرت بانکی به مانده صورتحساب بانک حسب مورد اضافه یا کسر میشود.
مثال اول: حسابدار بانک به جاي اینکه مبلغ 000/80 اشتباهاً مبلغ 000/8 را در ستون بستانکار حساب خود ثبت نموده است.
براي رفع این اشتباه مبلغ 000/72 (مابه التفاوت) به مانده طبق صورتحساب بانک اضافه میشود.
مثال دوم: حسابدار بانک به جاي اینکه مبلغ 000/500 اشتباهاً مبلغ 000/50 را در ستون بدهکار حساب خود ثبت نموده است.
براي رفع این اشتباه مبلغ 000/450 (مابه التفاوت) از مانده طبق صورتحساب بانک کسر میشود.
مثال سوم: حسابدار بانک به جاي واریز مبلغ 000/450 به حساب مشتري خود اشتباهاً مبلغ 000/54 را در ستون بدهکار حساب خود ثبت نموده است.
براي رفع این اشتباه مبلغ 000/504 (مابه التفاوت)به مانده طبق صورتحساب بانک اضافه میشود علت این امر آنست که اولا حسابدار بانک اشتباهاً مبلغ 000/54 را در ستون بدهکار خود ثبت نموده که براي رفع این اشتباه مبلغ جزوه صورت مغایرت بانکی را باید بستانکار ( اضافه) نماید تا اصلاح گردد از طرفی مبلغ 000/450 ریال را نیز باید بستانکار نماید( واریزنماید) که روي هم رفته (000/108+000/450) میشود 000/504.
حال برگردیم به حل مسئله صفحه 10 به روش مانده واقعی
صورت مغایرت بانکی به تاریخ…… شرکت
100/000 مانده طبق صورت حساب بانک مانده طبق دفاتر شرکت 000/390
اشتباه چک 525 000/700 اضافه میشود:
مسئله دوم
مانده حساب جاري 1000 شرکت سرمد در پایان اسفند1390 مبلغ 800/24 میباشد ولی مانده آن طبق صورتحساب بانک 800/95 ریال است. عوامل مغایرت پس از بررسی دو صورتحساب به شرح زیر است.
1- چک 2020 شرکت سرمد به مبلغ 000/40 که جهت خرید به مشتریان تحویل داده شده بود توسط بانک در بستانکار جاري1000 ثبت شده است.
2- چک 2030 شرکت سرمد بابت اثاثیه به مبلغ 000/182 که نمونه سوالات علوم بانکی به همان /- /- /- /- /- /- /- /:
//:
///(/) ////@@:
فهرست مطالب